Thứ Sáu, 30/09/2022, 23:54
27 C
Ho Chi Minh City

Đặt báo in

Thông tin quảng cáo

Thông tin quảng cáo

Ai dễ bị tổn thương?

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Ai dễ bị tổn thương?

Các chính sách hay chiến lược phát triển nào làm cho con người xa rời thiên nhiên, đều được xem là không bền vững.

(TBKTSG) – Các nhà khoa học xem khí thải là nguyên nhân làm biến đổi khí hậu toàn cầu. Vì khí thải làm cho nhiệt độ của bầu khí quyển tăng lên, gây ra những chuyện thất thường như mưa, bão, nước biển dâng…

So với chục năm trước đây, hiện nay còn rất ít người phân vân tự hỏi chừng nào thì biến đổi khí hậu xảy ra? Mà hầu hết đều quan tâm đến việc phải thích ứng thế nào khi nó xảy ra! Vậy khi biến đổi khí hậu xảy ra thì ai sẽ dễ bị tổn thương hơn?

Từ sau Tết Nguyên đán đến nay, ở ĐBSCL, mưa trên diện rộng xuất hiện khá thường xuyên và với lượng nước mưa đo được lên đến hàng chục mi li mét mỗi trận, mọi người gọi đó là mưa trái mùa!

Mưa trái mùa làm cho các cánh đồng cỏ năng kim ở Đồng Tháp Mười vẫn tiếp tục xanh tươi, làm năng không rụi được nên cũng không thể tạo ra củ, khác với mọi năm. Đàn sếu đầu đỏ bay hàng ngàn cây số từ miền nam nước Lào về đây để mong thưởng thức món củ năng, đành đứng ngẩn ngơ, không hiểu chuyện gì đã xảy ra mà cả cánh đồng năng không có củ nào! Trong lúc mưa, đàn cá rô đồng lóp ngóp leo lên bờ để đẻ đành phải lóc trở lại ao đìa vì trứng chưa kịp già, chưa tới thời kỳ sinh sản! Lũ kiến đen thì vất vả mang trứng, tha con từ dưới nền đất trở lại mái nhà vì lo sợ nước mưa ngập hang, ướt ổ!

Với con người, chỉ có mấy ngày trời rét đậm đã làm nhiều hộ nông dân trồng hoa ăn Tết héo hon vì mai vàng, cúc mâm xôi không nở hoa kịp ngày mùng một. Diêm dân ở Bạc Liêu khóc ròng vì ruộng muối chỉ còn vài ngày thu hoạch bỗng chốc biến thành đồng nước mênh mông do mưa trái mùa! Nhiều hộ ở Vĩnh Long, Trà Vinh chuẩn bị cắt lúa đông xuân phải chạy đôn chạy đáo tìm công lao động để cắt lúa vì mưa làm lúa ngã, không thể sử dụng máy cắt.

Thế mới biết nông dân ở ĐBSCL và thiên nhiên là một! Họ sống và vui buồn thăng trầm theo từng cơn mưa, ngọn gió. Vì vậy, họ có thể nhìn màu nước đổ về từ thượng nguồn trong tháng Bảy mà biết năm nay lũ cao hay thấp; nhìn ánh sao đêm để biết ngày mai trời mưa hay nắng, biển động hay biển êm; nhìn màu nước dớn chảy ra từ rừng U Minh để biết là nước đã hết phèn, có thể thả cá nuôi hay trữ lại để nấu ăn.

Rồi chúng ta lao vào phát triển và bỏ quên thiên nhiên trong suốt thời gian dài. Để đến hôm nay nhiều người lớn lên mà chưa biết lội; chưa biết cây cỏ mực có thể cầm được máu chảy, đọt choại có thể nấu canh; chưa từng nếm nước phèn, nước lợ; chưa biết đất đai là máu thịt của con người!

Giả như biến đổi khí hậu làm nước biển, nước lũ dâng cao đột ngột thì để có thể sống sót được chúng ta ắt phải biết lội, phải biết tìm nguồn nước nào có thể uống được, phải phân biệt được cây con nào ăn được, phải biết cách bắt con tôm con cá và nhất là phải biết cách làm cho thiên nhiên tạo ra những thứ mà con người cần, để còn có thể tồn tại. Và trong những tình huống ngặt nghèo như thế, có lẽ những người dân đang sống nghèo khổ ở những nơi “khỉ ăn gió, cò ăn đá” lại có cơ may sống sót cao hơn!

Như con cá, như con chim, dù phải chịu thiệt thòi trước mắt, nhưng họ sẽ thích ứng được với sự thay đổi đó, dù nhanh hay chậm, như là cách mà ông cha ta đã sống và tồn tại hàng trăm năm qua, đồng hành cùng sự thay đổi của thiên nhiên. Như vậy, xem ra những người dễ bị tổn thương là những ai đã (dù không chủ động) bỏ quên thiên nhiên, quên càng nhiều thì mức độ tổn thương càng lớn!

Nói như vậy để thấy là các chính sách hay chiến lược phát triển nào làm cho con người xa rời thiên nhiên, đều được xem là không bền vững! Nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu đang xảy ra gay gắt như hiện nay.

TS. DƯƠNG VĂN NI

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới