Thứ Sáu, 19/07/2024
35.6 C
Ho Chi Minh City

Bức tranh ngân hàng đã đổi khác

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Bức tranh ngân hàng đã đổi khác

(TBKTSG) – Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã giữ nguyên lãi suất cơ bản 14%/năm áp dụng cho tháng 9-2008. Nhưng kỳ vọng của giới đầu tư và doanh nghiệp về việc giảm lãi suất thì vẫn còn đó.

Đang có những hy vọng rằng lãi suất không giảm trong tháng 9, thì có thể giảm trong tháng 10, tháng 11, thậm chí tháng cuối cùng của năm.

NHNN có lý do để không giảm lãi suất. Dù tốc độ gia tăng lạm phát đang giảm dần, và dự kiến mức tăng chỉ số giá cả tháng 9 này chỉ khoảng 1%, song lạm phát cả năm vẫn không thấp hơn 26-27%. Đây là mức lạm phát cao nhất ở khu vực Đông Nam Á và tất nhiên cũng thuộc loại cao của thế giới. Bất cứ một nhà đầu tư nào, cả trong và ngoài nước, cũng sẽ cân nhắc chỉ số lạm phát cao này trước khi bỏ tiền thực hiện một dự án.

Việc giữ nguyên lãi suất điều hành của cơ quan quản lý ngành ngân hàng không chỉ được củng cố bằng chủ trương tiếp tục chính sách thắt chặt tiền tệ một cách linh hoạt của Chính phủ, mà còn bằng niềm tin của NHNN vào chính phương thức điều hành trực tiếp của mình. Với hai nhiệm vụ cơ bản là chống lạm phát và ổn định giá trị đồng nội tệ, dường như việc điều hành của NHNN đang đi đúng hướng. Bên cạnh chỉ số lạm phát giảm tốc độ gia tăng như đã nói ở trên, giá trị đồng Việt Nam đang tương đối ổn định trong hai tháng qua sau những thăng trầm sáu tháng đầu năm.

Tuy nhiên đằng sau những kết quả có thể thấy ngay trước mắt đó, bức tranh khó khăn trong hoạt động của ngân hàng thương mại và doanh nghiệp đang hiện rõ dần. Nói một cách khác, bây giờ mới là thời điểm giới doanh nhân, giới tài chính cảm thấy sức ép duy trì tăng trưởng của doanh nghiệp – nền tảng sự phát triển kinh tế – đè nặng lên vai họ.

NHNN không phải không thấu hiểu điều đó. Bằng chứng là cuối tháng 8-2008 NHNN đã tăng lãi suất cho khoản dự trữ bắt buộc của các tổ chức tín dụng tới 300%, từ 1,2% lên 3,6%/năm. Đây là một mức tăng ấn tượng nhằm kích thích các ngân hàng hạ lãi suất cho vay. Song mục đích chủ yếu của động thái này là giúp các ngân hàng cải thiện nhanh chóng lợi nhuận. Sáu tháng đầu năm, tốc độ tăng trưởng lợi nhuận của các tổ chức tín dụng nhìn chung không bằng năm ngoái, nhưng so với chỉ tiêu kế hoạch năm thì vẫn khá khả quan.

Sang tháng 7-2008, việc kiểm soát chặt chẽ hạn mức tín dụng cùng với lãi suất cao đã khiến hoạt động tín dụng của hầu hết các ngân hàng không mang lại lợi nhuận. Trong khi đó các ngân hàng vẫn phải duy trì chi phí cho một mạng lưới được mở rộng quá nhanh và quá nhiều, cho việc thu hồi nợ do phát triển tín dụng quá nóng năm 2007 và nhất là cho đầu tư công nghệ, nhân lực để cạnh tranh với các ngân hàng nước ngoài. Kết quả là trong tháng 7-2008 nhiều ngân hàng lợi nhuận âm, kể cả một số ngân hàng lớn.

Tổng giám đốc một tổ chức tín dụng chia sẻ với TBKTSG rằng bảy tháng đầu năm, ngân hàng bà vẫn đạt lợi nhuận trước thuế 120 tỉ đồng, nhưng lợi nhuận tháng 7 chỉ có 2 tỉ đồng. “Chúng tôi đang nỗ lực cải thiện lợi nhuận trong những tháng còn lại, nhưng mười mấy năm làm ngân hàng, chưa bao giờ chúng tôi đứng trước thử thách lớn như bây giờ” – bà tâm sự.

Hiện nay các ngân hàng tiếp tục không mặn mà với hoạt động tín dụng mặc dù lãi suất huy động và cho vay đã giảm ít nhiều vì “điệp khúc” càng cho vay càng lỗ vẫn chưa chấm dứt. Theo thông cáo báo chí của NHNN về hoạt động ngân hàng tháng 8-2008, mặt bằng lãi suất cho vay trong tháng đã giảm 0,2-1%/năm đối với tiền đồng, giảm 0,5-1,3%/năm đối với đô la Mỹ. Lãi suất liên ngân hàng bằng đồng Việt Nam giảm 0,79-2,89%/năm các kỳ hạn, cao nhất còn 18,97%/năm kỳ hạn ba tháng.

Song điều đáng chú ý là tổng số dư tiền gửi của khách hàng tại ngân hàng đang tăng chậm lại. Mức tăng số dư tiền gửi tháng 8 so với tháng trước đó chỉ còn 0,94%, thấp hơn đáng kể mức tăng của tháng 7 là 1,47%. Dư nợ tháng 8 còn tăng thấp hơn, chỉ có 0,79% so với tháng 7. Tính ra số dư tiền gửi toàn hệ thống đến hết tháng 8 chỉ tăng 10,62% so với cuối năm 2007, dư nợ tăng 16,78%.

Tổng nguồn vốn huy động của ngân hàng trong tháng 7 đã giảm, sang tháng 8 vẫn tiếp tục giảm. Điều này cho thấy, tuy nhu cầu vốn của xã hội đang tăng, và sẽ còn tăng mạnh trong quí 4, nhất là cuối năm, nhưng khả năng cung ứng vốn của ngân hàng ngày càng giảm. So với mức tăng dư nợ hiện tại, thì mức tăng trưởng tín dụng 30% mà NHNN khống chế đang trở thành một con số rộng rãi, thừa khả năng thực hiện.

Thay bối cảnh đó, sức cạnh tranh của ngân hàng nội địa – một đòi hỏi bức thiết khi Việt Nam hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng – vẫn chưa được nâng lên tầm mong muốn. Việc tạo ra những ngân hàng thực sự mạnh thông qua quá trình sáp nhập, củng cố ngân hàng, đặc biệt các ngân hàng cổ phần, có vẻ như chưa bắt đầu và chưa thấy hồi kết thúc. NHNN vẫn đang trong quá trình soạn thảo khung pháp lý cho việc sáp nhập ngân hàng và nhiều khả năng việc sáp nhập cuối năm nay chưa thể khởi động.

HẢI LÝ

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới