Thứ Hai, 27/06/2022, 06:55
26 C
Ho Chi Minh City

Đặt báo in

Thông tin quảng cáo

Thông tin quảng cáo

Các ngành sẽ ảnh hưởng như thế nào sau TPP?

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Các ngành sẽ ảnh hưởng như thế nào sau TPP?

Hồng Phúc

Các ngành sẽ ảnh hưởng như thế nào sau TPP?
Thủy sản nhận được ít lợi ích từ TPP hơn sự mong đợi của thị trường – Ảnh: Hồng Phúc

(TBKTSG Online) – Các ước tính về ảnh hưởng của TPP đối với nền kinh tế Việt Nam khó có thể đạt được sự chính xác cao bởi các thỏa thuận mà truyền thông đưa tin trên thực tế chỉ là văn bản tạm thời và thiếu chi tiết về nhiều vấn đề.

Ngày hôm qua 7-10, các chuyên gia của Công ty cổ phần chứng khoán TPHCM (HSC) đã đưa ra đánh giá của họ về ảnh hưởng của TPP với một số ngành tại Việt Nam. 

Ngành dệt may: ảnh hưởng lớn

Rõ ràng nhiều loại thuế liên quan đến dệt may sẽ được bỏ hoàn toàn; trong đó thuế đối với một số sản phẩm nhạy cảm sẽ được loại bỏ dần theo lộ trình dài hơi hơn theo sự thống nhất của các bên.

Tại thị trường Mỹ, theo VITAS và AmCham, thuế của Mỹ đánh vào hàng dệt may của Việt Nam là từ 5-25%; thuế suất bình quân là 17%. Về phía Nhật Bản, Việt Nam đã ký Hiệp định Đối tác kinh tế Việt Nam – Nhật Bản (VJEPA) với Nhật vào 2010. Do đó thuế đối với hàng xuất khẩu dệt may của Việt Nam vào Nhật đã được đưa về 0% từ trước.

Hàng dệt may và quần áo sẽ được chia làm ba nhóm sản phẩm để áp thuế:

Nhóm A – ít nhạy cảm nhất, thuế quan sẽ giảm về 0% ngay khi TPP có hiệu lực

Nhóm B – nhạy cảm hơn, thuế sẽ giảm dần về 0% trong 5 năm.

Nhóm C – nhạy cảm nhất, thuế sẽ chỉ giảm một chút sau khi TPP có hiệu lực. Sau đó giữ nguyên trong 10 năm tiếp theo đối với hàng dệt kim và 15 năm đối với hàng dệt sợi.

Đứng từ góc độ của Việt Nam, một điểm mấu chốt khác là quy định xuất xứ sẽ buộc Việt Nam phải dùng vải và sợi từ các nước thuộc TPP. Điều này là nhằm phát huy các chuỗi giá trị và đầu tư trong nội bộ khối TPP. Quy định này cũng được biết đến là quy định “từ sợi trở đi”.

TPP đưa ra một hệ thống các quy định về xuất xứ để xác định một mặt hàng có đảm bảo quy định xuất xứ và đủ điều kiện để được hưởng ưu đãi thuế theo TPP hay không. Những quy định này sẽ căn cứ theo các sản phẩm cụ thể. Những mặt hàng ngoại lệ trong quy tắc “từ sợi trở đi” sẽ được lập “danh sách nguồn cung thiếu hụt”: Việt Nam đang lập danh sách này và hiện vẫn chưa hoàn tất.

Thủy sản: tác động tích cực vừa

Thủy sản nhận được ít lợi ích từ TPP hơn sự mong đợi của thị trường. Từ trước đến nay cá tra không chịu thuế nhập khẩu vào thị trường Mỹ nên không có tác động nào. Cá tra cũng không xuất nhiều sang Nhật Bản nên việc giảm thuế cũng không có mấy tác dụng. Tuy nhiên thuế nhập khẩu sẽ được giảm ở các thị trường nhỏ hơn như Australia, Singapore và Mexico. Và dĩ nhiên là lối vào các thị trường này sẽ rộng mở hơn.

Cơ sở hạ tầng và logistics: ảnh hưởng lớn trong thời gian dài

Việc tăng vốn đầu tư trực tiếp từ các nhà sản xuất trong khu vực sẽ làm tăng nhu cầu về cơ sở hạ tầng chẳng hạn như dịch vụ tiện ích; nước; đường xá… Cơ chế PPP mới đã tạo ra làn sóng đầu tư tư nhân vào các dự án BOT và xu hướng này sẽ còn tiếp diễn trong trung hạn.

Nhu cầu đối với cảng và KCN sẽ tăng lên do các chuỗi giá trị chuyển sang Việt Nam làm tăng lưu lượng hàng hóa. Xu hướng này có thể mất vài năm để tạo đà nhưng sẽ duy trì trong một thời gian dài.

Sản phẩm thép và gỗ: ảnh hưởng nhẹ trong thời gian dài

Sản phẩm thép – hiện không xuất khẩu nhiều sang các thị trường lớn bên ngoài ASEAN. Do vậy việc miễn giảm thuế không tác động nhiều. Tuy nhiên điều này có thể mở ra cơ hội khai thác thị trường trong tương lai. Xuất khẩu sang các nước vành đai Thái Bình Dương như Chile và Mexico theo đó có thể tăng mạnh. Những động thái áp thuế chống bán phá giá gần đây đối với thép của Việt Nam tại nhiều nước ASEAN cho thấy các sản phẩm thép của Việt Nam là khá cạnh tranh về giá.

Quy định nước xuất xứ đối với các sản phẩm sản xuất từ thép cán nóng sẽ dễ được đáp ứng hơn nhờ nhà máy mới của Formosa (sẽ sản xuất thép cán nóng đầu tiên tại Việt Nam).

Sản phẩm gỗ có chịu thuế là 2,5-5% tại thị trường Mỹ tùy từng sản phẩm và kích cỡ sản phẩm khác nhau. Đối với thị trường Nhật mức thuế là dưới 5%. Mức thuế sẽ được giảm khá nhanh về 0%.

Ngành dược phẩm: ảnh hưởng nhẹ nhưng tiêu cực trong dài hạn

Dược phẩm sẽ giảm thuế từ mức hiện tại khoảng 2,5% về 0%. Rào cản thuế này là thấp nên việc bỏ thuế cũng không ảnh hưởng nhiều. Cho dù vậy, điều này khẳng định thêm tăng xu hướng cạnh tranh từ các doanh nghiệp nước ngoài, trong đó sự cạnh tranh sẽ thiên hơn về các doanh nghiệp sản xuất thuốc gốc so với thuốc generic.

Các quy định của TPP sẽ tăng mức độ bảo vệ bản quyền mặc dù thời gian ngắn hơn so với kỳ vọng (trong hầu hết trường hợp thời gian độc quyền dữ liệu thuốc mới là 5 năm và trong một số trường hợp nhất định có thể dài hơn, đặt biệt là với thuốc sinh học).

Đầu tư công: ảnh hưởng nhẹ chủ yếu là tiêu cực trong thời gian dài

Các doanh nghiệp từ các quốc gia thuộc TPP sẽ có thể tiếp cận với các hợp đồng đầu tư công tại các quốc giá TPP khác. Quy định cụ thể ở đây vẫn chưa rõ ràng nhưng sẽ mở ra cơ hội tiếp cận các hợp đồng mua sắm công liên quan đến công nghệ thông tin, xây dựng… cho các công ty nước ngoài. Thời gian và chi tiết các quy định trong lĩnh vực này chưa rõ ràng và trên lý thuyết có thể dẫn đến phương thức đấu thầu kín với sự giám sát để đảm bảo công bằng.

Nhìn chung, các chuyên gia của HSC cho rằng ảnh hưởng sẽ là rất đáng kể và họ ước tính tác động từ TPP có thể giúp tăng thêm khoảng 1% GDP hàng năm. Liên quan đến GDP, Eurasia ước tính GDP của Việt Nam sẽ tăng thêm 11% từ nay đến 2025 nhờ tác động từ TPP; World Bank ước tính TPP sẽ giúp GDP của Việt Nam tăng thêm 8-10% cho đến 2030.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới