Thứ Năm, 30/06/2022, 23:54
27 C
Ho Chi Minh City

Đặt báo in

Thông tin quảng cáo

Thông tin quảng cáo

Dè chừng với những cú sốc tỷ giá

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Dè chừng với những cú sốc tỷ giá

Hồ Lê

(TBKTSG) – Khi nhu cầu tiền mặt tăng cao, những nhà đầu tư dày dạn nhất sẽ lựa chọn nắm giữ đô la Mỹ, vốn luôn được xem là đồng tiền an toàn số 1 giữa những lúc rủi ro nhất, vì một lý lẽ cơ bản dựa trên niềm tin đã có từ lâu đời rằng, nếu nền kinh tế thế giới thật sự sụp đổ, thì có lẽ Mỹ – nền kinh tế số 1 thế giới sẽ chỉ sụp đổ sau cùng.

Dè chừng với những cú sốc tỷ giáĐồng tiền an toàn số 1 trong thời khủng hoảng

Đô la Mỹ trên thị trường quốc tế đã bất ngờ tăng vọt trong tuần qua, với chỉ số USD Index bứt phá mốc tâm lý 100 điểm và leo lên gần mức 103 điểm, mức cao nhất từ đầu tháng 1-2017 cho đến nay. Chỉ tính riêng trong hai tuần qua, chỉ số đo lường sức mạnh đô la Mỹ đã tăng đến 8%, đánh dấu một trong những chuỗi tăng mạnh nhất trong nhiều năm qua.

Diễn biến này dường như khá khó hiểu, nhất là khi nó xảy ra sau quyết định giảm mạnh lãi suất cơ bản đô la Mỹ đến 1,5 điểm phần trăm của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) chỉ trong nửa đầu tháng 3 này, về lại mức thấp kỷ lục 0-0,25%, đồng thời Fed cam kết sẽ bơm thêm hàng ngàn tỉ đô la vào hệ thống, thông qua các gói kích thích tiền tệ và tài khóa. Có vẻ như nỗi lo ngại về tiền rẻ sẽ được bơm ra ồ ạt không còn chút giá trị nào trong hoàn cảnh hiện nay, và cũng không đủ sức tác động lên diễn biến giá đô la Mỹ trong những ngày vừa qua.

Với giới doanh nghiệp, hoạt động kinh doanh đang gặp muôn vàn trở ngại, nếu gặp thêm nan đề tỷ giá, rõ ràng đó là khó khăn chồng chất khó khăn, thách thức chồng thêm thách thức. Do đó, một động thái bán ngoại tệ ra để can thiệp thị trường, như lời khẳng định của lãnh đạo NHNN gần đây, hoàn toàn có thể xảy ra, và đó cũng là cách để chứng tỏ hành động hai chiều trong can thiệp tỷ giá để tránh bị quy kết thao túng tiền tệ.


Điều cần lưu ý là tại mức lãi suất gần 0 như hiện nay, giới đầu tư cho rằng Fed sẽ khó lòng giảm lãi suất thêm nữa, vì mức lãi suất âm dù xuất hiện tại một số nền kinh tế như Nhật Bản hay một số nước châu Âu, nhưng chưa bao giờ xảy ra trong nền kinh tế Mỹ. Do đó, khi kỳ vọng giảm lãi suất đã được hiện thực hóa và lãi suất đã ở mức thấp tới hạn, không ít nhà đầu tư tin rằng lãi suất chỉ còn con đường đi lên trở lại trong giai đoạn tới, nhất là khi lạm phát có nguy cơ quay trở lại trước các chính sách nới lỏng ồ ạt thời gian qua, nên quyết định lựa chọn đón đầu theo đó đã đẩy giá đồng đô la Mỹ tăng mạnh.

Ngoài ra, trong bối cảnh tiền mặt là vua như hiện nay, giới đầu tư đang đồng loạt tháo chạy khỏi những kênh tài sản khác, ngay cả kim loại quý như vàng vốn được xem là kênh đầu tư an toàn cũng không tránh khỏi ngoại lệ, thể hiện qua việc giá vàng bất ngờ lao dốc trong những tuần gần đây. Trong khi đó, các doanh nghiệp, người dân cũng rơi vào thế phòng thủ và ưu tiên nắm giữ tiền mặt để trang trải các hoạt động kinh doanh, các nhu cầu tiêu dùng thiết yếu, đề phòng các ngân hàng, các hệ thống thanh toán trực tuyến cũng có thể bị ảnh hưởng khó lường từ dịch bệnh hiện nay. Rõ ràng khi mọi thứ không còn an toàn, có tâm lý những gì nắm trong tay mới được xem là chắc chắn.

Và khi nhu cầu tiền mặt tăng cao, những nhà đầu tư dày dạn nhất sẽ lựa chọn nắm giữ đô la Mỹ, vốn luôn được xem là đồng tiền an toàn số 1 giữa những lúc rủi ro nhất, vì một lý lẽ cơ bản dựa trên niềm tin đã có từ lâu đời rằng, nếu nền kinh tế thế giới thật sự sụp đổ, thì có lẽ Mỹ – nền kinh tế số 1 thế giới sẽ chỉ sụp đổ sau cùng.

Thực tế trong cuộc khủng hoảng cách đây hơn 10 năm, giai đoạn khủng hoảng cao điểm, chính đồng đô la Mỹ, chứ không phải vàng, mới là tài sản tăng mạnh nhất. Cụ thể trong giai đoạn từ cuối năm 2017 đến đầu năm 2019, trong khi giá vàng tăng chưa đến 6%, thậm chí có những thời điểm trong năm giảm mạnh, thì chỉ số USD Index tăng gần 30%, dù tính từ tháng 9-2007 đến tháng 12-2008, Fed đã có đến 10 lần giảm lãi suất liên tiếp về vùng kỷ lục thấp 0-0,25%. Có vẻ như quá khứ đang lặp lại!

Dè chừng cú sốc tỷ giá

Đô la Mỹ tăng giá mạnh đồng nghĩa với các đồng tiền chính khác đều mất giá mạnh so với đô la Mỹ. Đáng chú ý nhất là cặp tỷ giá đô la Mỹ/nhân dân tệ một lần nữa bốc đầu qua ngưỡng 1 đô la Mỹ ăn 7 nhân dân tệ, khi có lúc leo lên tận 7,1650, mức cao nhất từ tháng 10-2019. Vốn là hai đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam hiện nay, diễn biến đô la Mỹ tăng giá và nhân dân tệ giảm giá luôn gây áp lực lớn lên tiền đồng, như những gì đã từng xảy ra trong quá khứ.

Tỷ giá trung tâm tiền đồng/đô la Mỹ do Ngân hàng Nhà nước (NHNN) niêm yết trong tuần trước tăng tổng cộng 40 đồng, trong khi giá giao dịch đô la Mỹ tại các ngân hàng cũng bật tăng mạnh, với giá mua vào và bán ra tại Vietcombank tăng tương ứng 220 đồng và 240 đồng, đánh dấu chuỗi tăng mạnh nhất trong nhiều tháng trở lại đây, trong đó một nửa mức tăng trên rơi vào ngày 19-3, cũng là ngày mà đô la Mỹ tăng vọt trên thị trường quốc tế.

Thị trường tự do thậm chí còn phản ứng mạnh hơn, khi giá mua vào và bán ra đô la Mỹ tại các điểm giao dịch đổi ngoại tệ chỉ trong hai phiên ngày 19 và 20-3 đã tăng lần lượt là 330 đồng và 410 đồng, theo đó chênh lệch giá mua bán cũng nới rộng từ mức thông thường 20 đồng lên 100 đồng, tức gấp 5 lần so với ngày thường, phản ánh nhu cầu đang vượt trội so với nguồn cung.

Ngoài tác động bởi diễn biến leo dốc của đồng đô la Mỹ trên thị trường quốc tế, không loại trừ khả năng tỷ giá bị ảnh hưởng bởi tâm lý của thị trường ngoại hối trong nước những ngày qua, vốn đang khá nhạy cảm trước những dự báo nguồn cung ngoại tệ thời gian tới ít nhiều bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh, khi các hoạt động mang lại ngoại tệ cho quốc gia như xuất khẩu, vốn đầu tư nước ngoài giải ngân, hay luồng tiền kiều hối đều sẽ chịu tác động tiêu cực là tất yếu.

Trong tình hình này, tâm lý tích trữ đô la Mỹ nếu có xuất hiện trở lại cũng là điều dễ hiểu, nhất là khi lãi suất tiền gửi – sau đợt điều chỉnh vừa qua – càng làm giảm sức hấp dẫn của tiền đồng, còn giá vàng trồi sụt khá mạnh nên rủi ro là không nhỏ. Đặc biệt, giá vàng trong nước vẫn đang neo cao hơn giá vàng thế giới quy đổi, có thời điểm lên tới khoảng 5 triệu đồng/lượng, nên những người muốn đa dạng hóa sang các tài sản an toàn khác có thể lựa chọn đô la Mỹ thay vì vàng.

Thực tế việc giá vàng trong nước đang neo cao hơn nhiều so với giá thế giới cũng có thể kích thích nhu cầu đô la Mỹ tăng để nhập lậu vàng.

Ở thị trường chứng khoán, việc các nhà đầu tư nước ngoài thoái vốn và bán ròng không dứt kể từ đầu năm tới nay cũng có thể thúc đẩy nhu cầu chuyển từ tiền đồng sang đô la Mỹ, càng làm tăng cầu ngoại tệ. Nhu cầu đô la Mỹ tăng mạnh còn thể hiện qua việc lãi suất vay đô la trên thị trường liên ngân hàng trong tuần qua cũng có dấu hiệu đi lên, bất chấp đầu tuần Fed đã giảm lãi suất về mức thấp lịch sử.

Rõ ràng đứng ở góc độ quản lý nhà nước, nhà điều hành hoàn toàn không muốn thị trường ngoại hối phải đối mặt với quá nhiều bất ổn. Ngoài lý do Việt Nam vẫn đang trong danh sách theo dõi thao túng tiền tệ Mỹ, thì nếu tỷ giá tăng mạnh, hệ quả là càng gây áp lực lên lạm phát, vốn đang rất dễ bị tổn thương, và nhất là khi các công cụ để kiềm chế lạm phát của NHNN như lãi suất hay thắt chặt tiền tệ bị hạn chế, khi dư địa không còn quá lớn.

Với giới doanh nghiệp, hoạt động kinh doanh đang gặp muôn vàn trở ngại, nếu gặp thêm nan đề tỷ giá, rõ ràng đó là khó khăn chồng chất khó khăn, thách thức chồng thêm thách thức. Do đó, một động thái bán ngoại tệ ra để can thiệp thị trường, như lời khẳng định của lãnh đạo NHNN gần đây, hoàn toàn có thể xảy ra, và đó cũng là cách để chứng tỏ hành động hai chiều trong can thiệp tỷ giá để tránh bị quy kết thao túng tiền tệ.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới