Thứ Bảy, 23/10/2021, 10:09
25 C
Ho Chi Minh City

Đặt báo in

Thông tin quảng cáo

Thông tin quảng cáo

Đối mặt với hiểm họa ô nhiễm môi trường

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Đối mặt với hiểm họa ô nhiễm môi trường

Tiến sĩ Nguyễn Hữu Ninh đang phát biểu tại hội thảo về môi trường (5-6-2008). Ảnh: Văn Nam

(TBKTSG Online) – Phát triển kinh tế bằng mọi giá sẽ mang lại thiệt hại nặng nề cho môi trường. Việt Nam đang phải từng giờ đối mặt với tám hiểm họa khó giải quyết từ hệ quả của việc ô nhiễm môi trường do con người gây ra.

Đây là nhận định của hầu hết các nhà khoa học tham dự hội thảo Ngày môi trường thế giới với chủ đề “Trách nhiệm của doanh nghiệp và cộng đồng” do Bộ Tài Nguyên và Môi trường tổ chức ngày 5-6 tại TPHCM.

Giáo sư Võ Quý thuộc Trung tâm Nghiên cứu tài nguyên và môi trường, Đại học Quốc gia Hà Nội cho biết, tám vấn đề khó khăn cần được giải quyết cấp bách của Việt Nam gồm: nạn trái đất nóng lên, thiếu nước ngọt, mực nước ngầm hạ thấp, diện tích đất nông nghiệp giảm dần, an ninh lương thực, rừng bị thu hẹp, ô nhiễm nguồn nước và không khí ngày càng trầm trọng, tình hình dân số tăng lên.

Người nghèo lãnh đủ

Theo dự báo của các nhà khoa học quốc tế, nếu con người không giảm lượng khí CO2 theo đúng lộ trình đã cam kết theo Nghị định thư Kyoto, có thể đến năm 2100, ở mức độ xấu, mực nước biển có thể dâng thêm 1 mét, khi đó Việt Nam sẽ mất khoảng 5% diệt tích đất đai, chủ yếu ở đồng bằng sông Hồng và đồng bằng sông Cửu Long.

Sự biến đổi khí hậu nóng lên toàn cầu là do con người gây nên, thiên tai do môi trường bị tàn phá xảy ra chủ yếu ở những nước nghèo và những người nghèo luôn phải chịu thiệt hại nhiều nhất.

Giáo sư Hồ Uy Liêm, Phó chủ tịch Liên hiệp các hội Khoa học kỹ thuật Việt Nam phát biểu tại hội thảo rằng có những vùng của Việt Nam tưởng chừng như chúng ta đã xóa được nghèo, thế nhưng do thiên tai bất ngờ ập đến làm cho người dân vốn nghèo lại càng nghèo hơn; việc xóa đói giảm nghèo vì thế càng khó khăn hơn.   

Việt Nam đã đề ra mục tiêu độ che phủ rừng đến năm 2010 đạt khoảng 43% nhưng đến nay chỉ đạt khoảng 27%. Hậu quả là việc biến đổi khí hậu diễn ra với tốc độ nhanh chưa từng có trước đây.

Trong tương lai, biến đổi khí hậu sẽ làm giảm 30% trữ lượng hải sản ở nưóc ta và Việt Nam là nước đứng thứ 4 trong 10 nước chịu ảnh hưởng nhiều nhất do mực nước biển dâng lên.

Theo giáo sư Võ Quý, độ che phủ và chất lượng rừng giảm sút hết sức nghiêm trọng. Hiện nay, độ che phủ rừng của Việt Nam là khoảng 12,3 triệu héc ta; trong đó 18% diện tích này là rừng trồng, chỉ có 7% diện tích rừng là rừng nguyên sinh và 75% diện tích còn lại là rừng thứ sinh nghèo.

Thực tế, rừng tự nhiên đã và đang bị xâm hại nghiêm trọng, khai thác bừa bãi bất hợp pháp vượt quá mức quy định không thể ngăn chặn được, trong lúc rừng trồng không theo kịp và không đạt chỉ tiêu.

Mặc khác, các nhà khoa học đánh giá diện tích đất nông nghiệp ngày nay càng bị thu hẹp do bị thoái hóa, ô nhiễm và chuyển đổi mục đích sử dụng, nhất là để xây dựng các khu công nghiệp, làm đường, sân gôn…

“Trong vòng 10 năm qua, chúng ta đã làm mất đi khoảng 400.000 héc ta đất nông nghiệp, đây là điều đáng để chúng ta phải suy nghĩ ngay từ bây giờ”, ông Quý nói.

Việt Nam là một trong những quốc gia có tài nguyên nước phong phú nhất trên thế giới, lượng mưa hàng năm tương đối dồi dào. Thế nhưng, trước tiến trình gia tăng dân số, thâm canh nông nghiệp, công nghiệp hóa… đã khiến tài nguyên nước của nước ta cũng thay đổi một cách nhanh chóng, nếu không muốn nói phải đối mặt với nguy cơ cạn kiệt về số lượng, ô nhiễm về chất lượng.

Một nhà khoa học tham dự hội thảo nói: “Khổ nhất là nhiều phụ nữ và trẻ con ở cao nguyên Đồng Văn, tỉnh Hà Giang những ngày này phải đi bộ hàng chục ki lô mét để lấy nước sạch cho sinh hoạt”.

Vấn đề của tri thức và đạo đức

Theo giáo sư Nguyễn Hữu Ninh, Chủ tịch Hội đồng khoa học thuộc Trung tâm nghiên cứu Giáo dục môi trường và Phát triển (CERED), các biện pháp chế tài về bảo vệ môi trường không nghiêm khiến các doanh nghiệp không thực hiện một cách triệt để.  

Phần lớn các doanh nghiệp Việt Nam là doanh nghiệp vừa và nhỏ, khả năng về tài chính cũng chưa đủ mạnh để có thể áp dụng những công nghệ sản xuất tiên tiến ít gây ô nhiễm môi trường. Mặt khác, cũng phải thừa nhận rằng nhận thức của doanh nghiệp về bảo vệ môi trường là còn rất hạn chế, vì lợi nhuận mà họ bất chấp tất cả, giáo sư Ninh cho biết.

Đối với tình hình ô nhiễm không khí, ô nhiễm kênh rạch ở khu vực các thành phố lớn hiện nay, nhiều nhà khoa học cho rằng vấn đề then chốt vẫn là tri thức và đạo đức của chính mỗi doanh nghiệp.

Đánh giá hiện trạng môi trường ở Việt Nam hiện nay, tiến sĩ khoa học Nguyễn Xuân Huy cho biết, Việt Nam hiện có khoảng 17 triệu người có nguy cơ mắc các bệnh do sử dụng nguồn nước có hàm lượng thạch tín (arsen) vượt giới hạn an toàn.

Chỉ trong vòng chưa đầy hai năm, số người mắc bệnh do sử dụng nguồn nước nhiễm thạch tín trong nước ngầm tăng gấp đôi. Một số địa phương có ô nhiễm thạch tín cao nhất hiện nay như Hà Tây, Hà Nam, An Giang, Long An và Đồng Tháp.

Tại TPHCM, ô nhiễm không khí được mệnh danh là “kẻ giết người thầm lặng” khi mức độ ô nhiễm hầu hết đã vượt chuẩn, độ bụi trong không khí ở nhiều khu công nghiệp cao gấp ba lần tiêu chuẩn cho phép, 66% nồng độ benzen đo được ở mọi tuyến đường đều vượt chuẩn… Chính những sự ô nhiễm này là tác nhân gây ra nhiều loại bệnh như ung thư, bạch cầu…

“Ô nhiễm chì ở nước ta nhiều nơi vượt mức cho phép đến 200 lần”, ông Huy nhận xét.   

VĂN NAM

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Có thể bạn quan tâm

Tin mới