Chủ Nhật, 24/10/2021, 09:33
27 C
Ho Chi Minh City

Đặt báo in

Thông tin quảng cáo

Thông tin quảng cáo

Gia tăng giá trị hạt cà phê trong xu hướng kinh tế tuần hoàn

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Gia tăng giá trị hạt cà phê trong xu hướng kinh tế tuần hoàn

Việt Dũng

Gia tăng giá trị hạt cà phê trong xu hướng kinh tế tuần hoàn
 

(TBKTSG Online) – Hành trình của hạt cà phê Việt Nam không còn đơn thuần từ nương rẫy đến tay các nhà thu mua, mà là một tiến trình kết nối trực tiếp từ nông dân đến nhà máy để tối ưu giá trị của sản phẩm. Tuy nhiên, để hình thành một hệ sinh thái bền vững là cả một hành trình có thể kéo dài cả thập kỷ hướng đến sự đồng thuận về tư duy canh tác, sản xuất giữa doanh nghiệp và nông dân theo xu hướng kinh tế tuần hoàn. 

 

 

 

 

Trong nhiều năm qua,  hình ảnh về những rẫy cà phê, hồ tiêu ở Tây Nguyên xơ xác sau mỗi lần bị “sóng giá” vùi dập vẫn còn đọng lại nơi những con người gắn bó với hoạt động nông nghiệp nơi vùng đất này. Câu chuyện về những người nông dân gian nan xoay xở với gánh nặng nợ nần, thiếu vốn đè lên vai vẫn còn được kể sau mỗi mùa vụ mất giá. Việc áp dụng mô hình sản xuất bền vững tạo giá trị chung đã được nêu ra nhiều lần để cải thiện tình trạng này. Nhưng để thực hiện sự thay đổi không phải là một sớm một chiều mà cần cả sự nhận thức đúng đắn và quá trình chuẩn bị dài hơi. Vì vậy, khi nhìn lại quá trình 10 năm thực hiện Nescafe Plan, những người thực hiện cho rằng thành công ban đầu là giá trị chung về “phúc lợi bền vững” xoay quanh hạt cà phê đã phần nào được định hình.

Ông Will Mackereth, Giám đốc Chuỗi cung ứng, Công Ty Nestlé Việt Nam, cho biết: “Chúng tôi xem các hoạt động “tạo giá trị chung” là sự đầu tư dài hạn để phát triển bền vững và thành công trong tương lai, chứ không phải là chi phí phải bỏ ra”.

Là quốc gia sản xuất cà phê Robusta hàng đầu thế giới, tuy nhiên Việt Nam gặp phải những vấn đề quan trọng ảnh hưởng tới sự phát triển lâu dài của cà phê, đó là chất lượng còn hạn chế do các nông hộ làm cà phê đa phần canh tác và thu hái theo phương pháp truyền thống, thiếu quy trình chuẩn và chưa mạnh dạn trong việc  áp dụng khoa học – kỹ thuật vào các khâu chăm sóc. Diện tích cây cà phê già cỗi ngày càng tăng ảnh hưởng tới năng suất và chất lượng, nguồn tài nguyên nước bị khai thác không hiệu quả gây lãng phí, không có đội ngũ nông dân kế cận…

Hành trình của cà phê Việt Nam không chỉ còn là từ nương rẫy đến tay thương lái, mà là một tiến trình kết nối trực tiếp đến nhà máy. Tuy nhiên, để hình thành một hệ sinh thái bền vững là hành trình kéo dài 10 năm, bắt đầu từ đội ngũ các chuyên gia nông nghiệp của Nestlé đã gắn kết chặt chẽ với nông dân.  Đội ngũ này góp phần thay đổi phương thức canh tác cà phê truyền thống bằng kỹ thuật tiên tiến thông qua Nescafe Plan; ví dụ như kỹ thuật nuôi cấy mô tế bào, nhân giống, kỹ thuật tưới nhỏ giọt, tỉa cành, kỹ thuật thu hoach cà phê chín và bảo quản sau thu hoạch… Đơn cử, hoạt động phân phối cây giống cho nông dân đã góp phần cải tạo diện tích cà phê già cỗi, từ đó giúp cải thiện kinh tế cho các nông hộ, duy trì một môi trường canh tác bền vững để đối phó với tình trạng biến đổi khí hậu.

Lợi ích từ Dự án Nescafe Plan mang lại đã giúp tăng thêm 30% thu nhập cho người nông dân, xây dựng cộng đồng trồng cà phê bền vững với 274 trưởng nhóm nông dân, tiết kiệm 40% lượng nước tưới, giảm 20% lượng phân bón hóa học và thuốc trừ sâu, đồng thời nâng cao chất lượng hạt cà phê với mục tiêu đưa Việt Nam trở thành địa chỉ tham chiếu cho cà phê Robusta thế giới.

Ông Nguyễn Đức Huề (54 tuổi, xã Ia Hrung, huyện Ia Grai, Gia Lai) trồng 4 héc-ta cà phê xen với bơ Booth theo chương trình mà doanh nghiệp hướng dẫn. Ông Huề giới thiệu nhóm của ông có 94 hộ dân, trồng hơn 341 héc-ta cà phê xen bơ, tiêu. Hiện mỗi héc-ta cà phê cho thu hoạch hơn 5 tấn nhân, cây bơ cũng đã bước vào giai đoạn thu bói quả.

"Chương trình này hỗ trợ tôi áp dụng khoa học vào việc trồng cà phê như tưới tiết kiệm nước thông qua sử dụng công cụ đơn giản như chai nhựa để đo độ ẩm của đất, ghi chép nhật ký nông hộ, hướng dẫn giảm 20% lượng phân bón hoá học và thuốc trừ sâu, tiết kiệm 40% lượng nước tưới…Bởi vậy, vườn cà phê của tôi cho sản lượng cao gấp đôi so với những vườn cà phê khác chăm sóc theo phương pháp truyền thống", ông Huề chia sẻ.

Thông qua việc cải thiện năng lực sản xuất và chất lượng sản phẩm, với thị trường thu mua vận hành theo cơ chế thị trường, người nông dân bán được cà phê với giá tốt hơn, nguồn cung ổn định hơn. Dự án cũng đưa ra mô hình xen canh hợp lý (số lượng cây trồng xen không quá 30% diện tích cà phê) giúp tăng 30% lên đến 100% thu nhập và ổn định vùng sản xuất.

"Thông qua hoạt động hỗ trợ kỹ thuật canh tác và kết nối với ông dân, chúng tôi nhận thấy có sự thay đổi tích cực về đời sống của cộng đồng nông dân sản xuất cà phê và chất lượng hạt cà phê. Chúng tôi tin tưởng rằng những người nông dân sẽ tiếp tục gắn kết với mục tiêu phát triển cà phê bền vững mà chúng tôi theo đuổi trong thời gian qua. Chúng tôi đã cung cấp khoảng 90 triệu cây giống tối ưu, kháng chịu sâu bênh cho Việt Nam tái canh 9.000 héc-ta cây cà phê để thay thế số cây già cỗi. Điều này giúp nông dân có hiệu quả khai thác cao hơn trong tương lai",  ông Will Mackereth cho biết.

 

Bên cạnh mục tiêu lợi nhuận, ngày càng nhiều doanh nghiệp nông nghiệp quan tâm đến chất lượng phát triển, sự thịnh vượng của người nông dân và bảo tồn môi trường. Ở đó, một số doanh nghiệp đã mạnh dạn triển khai sợi dây liên kết, trở thành đối tác và người bạn đồng hành với nông dân thông qua những đề án như Nescafe Plan.

Những người thực hiện đề án cho rằng trong thực tế, những thực phẩm mà chúng ta ăn, hàng hóa chúng ta mua sắm và những bao bì xung quanh chúng đã đặt ra những tác động không nhỏ cho thế giới tự nhiên. Để sản xuất những món hàng này, chúng ta cần phải khai thác tài nguyên trong thế giới tự nhiên. Mọi thứ mà chúng ta lấy đi từ thiên nhiên “đều có cái giá và đó là cái giá phải trả cho tương lai”.

Đây là một điển hình của hoạt động “tạo giá trị chung” mà Nestlé thực hiện, tác động bao trùm lên 2 chủ thể là cộng đồng và hành tinh. Ngoài việc cung cấp kiến thức cho người nông dân, phát triển sinh kế, giúp cho hạt cà phê Việt Nam có chỗ đứng và trở thành điểm tham chiếu Robusta trên thế giới, dự án còn có những hoạt động nhằm tiết kiệm nước, phân bón, chống biến đổi khí hậu. “Tạo giá trị chung” là một phần của quá trình phát triển bền vững dựa vào tầm nhìn, sứ mệnh, chiến lược tăng trưởng và những cam kết đó gắn liền với hoạt động sản xuất kinh doanh.

Thực hành nông nghiệp có trách nhiệm và sản xuất có trách nhiệm của Nestlé thông qua việc khánh thành nhà máy Trị An với tổng vốn đầu tư 270 triệu đô la Mỹ vào tháng 7-2012 để sản xuất cà phê hòa tan cho thị trường nội địa và xuất khẩu và đưa vào hoạt động dây chuyền sản xuất tách cafeine vào tháng 4-2014 và dây chuyền sản xuất viên nén cà phê xuất khẩu Dolce Gusto vào tháng 7-2018. Dự kiến, doanh nghiệp sẽ tiếp tục tăng vốn đầu tư trong lĩnh vực chế biến sâu, tăng giá trị gia tăng cho cà phê Việt Nam.

Ngoài câu chuyện đầu tư thì bên trong nhà máy của Nestlé là một tiến trình thu gom “phúc lợi vương vãi” xoay quanh hạt cà phê. Với tư duy phát  triển bền vững, vòng đời mới của hạt cà phê lại bắt đầu dưới hình thái của nền kinh tế tuần hoàn. 

Theo ông Will Mackereth, kinh tế tuần hoàn đang là mục tiêu lớn để Nestlé Việt Nam theo đuổi, trước hết là cải tiến hoàn toàn về mặt bao bì để có thể tái chế được. Để chiến lược này có thể tác động mạnh mẽ hơn, công ty đã tham gia thành lập hiệp hội những doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) áp dụng những giải pháp sáng tạo, cải tiến về tái chế bao bì. Các doanh nghiệp sẽ ngồi lại với nhau, trao đổi để đưa ra định hướng trong việc phối hợp với cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức liên quan và người tiêu dùng để thực hiện triệt để hơn chiến lược này.

Không chỉ là tăng giá trị thương hiệu của nhà sản xuất, nông nghiệp bền vững còn tạo nên thương hiệu cho vùng nguyên liệu. Chương trình Nescafe Plan vẫn nằm trong chiến lược dài hạn của của Nestlé toàn cầu. Câu chuyện của cà phê Việt Nam đã được chia sẻ tại nhiều quốc gia khác, trong mục tiêu đồng hành cùng người nông dân tạo ra giá trị bền vững cho sản phẩm.

 

 

Nội dung: Việt Dũng – Trình bày: Doãn Thụy

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Có thể bạn quan tâm

Tin mới