Thứ Ba, 23/07/2024
35.6 C
Ho Chi Minh City

Góp ý cho dự thảo Bộ luật Lao động mới

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Góp ý cho dự thảo Bộ luật Lao động mới

Ngô Duy Minh (DC Law)

Một vụ tranh chấp lao động tại Bình Dương vào cuối năm 2008. Ảnh: Lê Toàn.

(TBKTSG) – Bài viết này nhằm góp ý vào một vài vấn đề được nhiều doanh nghiệp quan tâm trong dự thảo (lần thứ hai) của Bộ luật Lao động (sửa đổi) đang được đưa ra lấy ý kiến đóng góp.

Các vấn đề doanh nghiệp quan tâmTừ vài năm nay, các công ty con của những công ty nước ngoài ở Việt Nam và gần đây là các công ty niêm yết trong nước đã phải quan tâm đến một số vấn đề liên quan đến người lao động. Chúng tôi xin nêu các vấn đề và quy định liên quan của doanh nghiệp.

1. Chuyển giao kết quả công việc trong thời gian làm việc

Tất cả các ý tưởng và sáng kiến, tài liệu, giấy tờ, hồ sơ về thương mại và kỹ thuật cùng các thứ tương tự mà người lao động đã lập ra (một mình hay chung với những người khác) trong thời gian làm việc cho công ty đều thuộc về công ty.

Người lao động đồng ý chuyển giao và nhượng lại cho công ty tác quyền, quyền liên quan đến tác quyền, và tất cả các quyền hạn và lợi ích đi theo kết quả của sự sáng tạo kia ngay từ khi chúng được tạo nên. Công ty sẽ có quyền phổ biến trên thế giới, tu chính, bổ sung, thêm vào, chuyển giao hay hủy bỏ các sáng tạo ấy.

2. Không cạnh tranh

Trong suốt thời gian làm việc với công ty và trong vòng một năm sau khi chấm dứt hợp đồng lao động với công ty, người lao động sẽ không tham gia bằng bất kỳ hình thức nào vào một cơ sở kinh doanh tại Việt Nam mà có cùng một ngành nghề cạnh tranh với công ty hay các cơ sở phụ thuộc, trong tư cách là chủ doanh nghiệp tư nhân, cổ đông trong các công ty, thành viên trong một công ty hợp danh, làm nhân viên lĩnh lương, người được ủy quyền, tư vấn, hay bất kỳ danh nghĩa nào khác.

3. Bảo mật thông tin sau khi thôi việc

Trong thời gian một năm kể từ ngày nghỉ việc ở công ty, người lao động không được phép, trực tiếp hoặc gián tiếp, làm chủ sở hữu, đối tác, nhân viên, cấp quản lý, tư vấn hay tham gia vào các công việc và hoạt động có sử dụng đến thông tin của công ty cho bất cứ đối thủ cạnh tranh nào.

4. Lôi kéo người khác sau khi thôi việc

Trong vòng hai năm sau khi chấm dứt hợp đồng lao động với công ty, người lao động sẽ không tìm kiếm, rủ rê, dụ dỗ, lôi léo hay cố gắng lôi kéo khỏi công ty hoặc cơ sở phụ thuộc các khách hàng hoặc nhân viên của công ty hay của các cơ sở phụ thuộc.

Các quy định nói trên cho thấy trong thời buổi hội nhập và cạnh tranh này các công ty lớn không chỉ quan tâm đến hành vi của người lao động trong thời gian họ còn đang làm việc mà cả sau khi người ấy đã nghỉ việc. Các công ty nước ngoài đã rút ra các kinh nghiệm này và họ đưa vào hợp đồng lao động. Ở họ luật lao động không chi tiết hóa đến nội quy lao động vì họ có nhiều luật khác mà công ty phải tuân thủ. Thí dụ, luật về cơ hội đồng đều, về không kỳ thị. Vậy chiếu theo dự thảo Bộ luật Lao động mới các công ty ở ta sẽ làm gì, đặc biệt là các công ty đã niêm yết?

Quy định trong dự thảo

Trong bản dự thảo, điều 29 quy định về hợp đồng lao động,  điều 77 về thỏa ước lao động và điều 136 về nội quy lao động.  Theo điều 136 của dự thảo thì: “Nội quy lao động do người của người sử dụng lao động ban hành bằng văn bản quy định về việc điều hành sản xuất kinh doanh, việc quản lý sử dụng lao động trong doanh nghiệp.

Nội dung nội quy lao động không được trái với pháp luật lao động, pháp luật có liên quan khác; và phải có những nội dung chủ yếu sau đây:

a. Thời giờ làm việc và thời giờ nghỉ ngơi;

b. Trật tự trong doanh nghiệp;

c. An toàn lao động, vệ sinh lao động ở nơi làm việc;

d. Việc bảo vệ tài sản và bí mật công nghệ, kinh doanh, sở hữu trí tuệ của doanh nghiệp;

đ. Các hành vi vi phạm kỷ luật lao động của người lao động và các hình thức xử lý kỷ luật lao động, trách nhiệm vật chất”.

Xem điều 29 về hợp đồng lao động thì thấy: “Ngoài các quy định tại khoản 1 điều này, doanh nghiệp và người lao động có thể thỏa thuận để quy định các nội dung khác như: thời gian thử việc; đào tạo; chế độ trợ cấp và phụ cấp bổ sung; bảo mật bí mật công nghệ, kinh doanh, sở hữu trí tuệ của doanh nghiệp… nhưng không được trái với quy định của thỏa ước lao động tập thể và pháp luật lao động”.

Trong thỏa ước lao động mà điều 29 dẫn chiếu thì thấy ở nội dung thương lượng tập thể điều 77.8 ghi rằng: “Việc ăn ở đi lại giải trí của người lao động và những vấn đề khác có liên quan đến quan hệ lao động mà hai bên quan tâm”. Và trong điều 80, thì có: “Nội dung của thỏa ước lao động tập thể là một hoặc một số nội dung thương lượng theo quy định tại điều 77 của bộ luật này mà các bên đã đạt được thỏa thuận tại phiên họp thương lượng”.

So với Bộ luật Lao động hiện hành thì dự thảo đã có quy định về sở hữu trí tuệ; nhưng rõ ràng các mối quan tâm chính đáng của công ty nêu ở trên chưa được đáp ứng. Ban soạn thảo dự luật có thể cho rằng các công ty cứ làm theo điều 77.8. Trong thực tế chắc chắn đại diện người lao động hay công đoàn tại công ty sẽ không thảo luận các điều này vì bất lợi cho người lao động và họ sẽ bảo với công ty rằng Bộ luật Lao động không có quy định những hạn chế này.

Công ty có thể soạn nội quy lao động dựa theo điều 136d nhưng khi đăng ký bản nội quy lao động liệu các sở lao động các tỉnh/thành phố có bỏ đi không? Kinh nghiệm cho thấy chưa công ty nào dám soạn như thế vì họ nghĩ Sở Lao động – Thương binh và Xã hội sẽ gạch bỏ.

Sự lo lắng của các doanh nghiệp không phải vì họ quan tâm sai mà có thể vì tầm nhìn của luật chưa vươn tới các mối quan tâm mới của doanh nghiệp. Đề nghị của chúng tôi là thêm một khoản trong điều 139, với nội dung: “Các nghĩa vụ khác mà người sử dụng lao động thấy người lao động phải thực hiện để bảo vệ cho mình một cách hợp lý trong công việc kinh doanh lâu dài và được người lao động chấp nhận dựa trên luật pháp”.

Chúng tôi cho rằng Bộ luật Lao động mới không chỉ bảo vệ người lao động mà còn phải tạo điều kiện cho các doanh nghiệp cạnh tranh trong khung cảnh hội nhập.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới