Thứ Ba, 26/10/2021, 10:18
25 C
Ho Chi Minh City

Đặt báo in

Thông tin quảng cáo

Thông tin quảng cáo

Không chỉ là giá sữa

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Không chỉ là giá sữa

Ngọc Lan

Sữa chỉ là một trong số các mặt hàng thuộc diện bị quản lý dưới dạng đăng ký hoặc kê khai giá theo Thông tư 122. Ảnh: Lê Toàn.

(TBKTSG) – Mấy ngày nay báo chí rộ lên chuyện năm đại sứ các nước Mỹ, Úc, Canada, New Zealand và Liên hiệp châu Âu gửi thư cho Bộ trưởng Vũ Văn Ninh bày tỏ sự thất vọng và đề nghị hoãn thực thi Thông tư 122 về quản lý giá mà Bộ Tài chính vừa ban hành hôm 12-8.

Hầu hết các báo đưa ra những dẫn chứng về việc bất lực trong quản lý giá sữa của các cơ quan nhà nước và ý kiến của các chuyên gia xem việc quản lý giá sữa là cần thiết, để gián tiếp phản bác ý kiến của các nhà ngoại giao.

Nhưng câu chuyện không phải như vậy.

Ngay trong quá trình lấy ý kiến xây dựng Thông tư 122 từ cuối năm 2009 thay thế cho Thông tư 104, cộng đồng doanh nghiệp nước ngoài đã phản ứng mạnh qua các kênh ngoại giao chính thức và việc phản ứng này được kiên trì theo đuổi trong năm 2010. Bộ Tài chính đã phải tổ chức cuộc đối thoại với giới ngoại giao và kinh doanh về dự thảo thông tư vào ngày 11-3, sau đó phản hồi chính thức qua Công văn số 5296 (ngày 27-4). Tuy nhiên, kết quả của các cuộc đối thoại này được đại diện năm quốc gia nêu trên coi là thất vọng vì họ cho rằng những quan ngại về thông tư đã không được giải quyết. Do vậy, hôm 24-6, trước thời điểm thông tư được chính thức ban hành, năm đại sứ mới tiếp tục gửi thư cho Bộ trưởng Vũ Văn Ninh. Bức thư có đoạn: “Việc thực thi cơ chế quản lý giá mới sẽ là một bước đi lạc hướng đáng kể khỏi định hướng thị trường mà Việt Nam đang theo đuổi và đặt ra những quan ngại về sự tuân thủ WTO của Việt Nam”.

Bộ Tài chính đã đáp lại bằng cách yêu cầu các đại sứ, các doanh nghiệp chứng minh thông tư mới sẽ nảy sinh những vấn đề gì, vấp phải quy định nào của WTO. Và hôm 12-8, bộ vẫn chính thức ban hành thông tư về quản lý giá, áp dụng từ ngày 1-10.

Việc báo chí dẫn giải bức thư nói trên của năm đại sứ sau thời điểm Thông tư 122 đã được ban hành mà không trích dẫn đầy đủ về ngày tháng (hoàn cảnh dẫn đến sự việc) và chỉ lấy giá sữa làm vấn đề chính đã dẫn đến nhiều cách hiểu không sòng phẳng, thậm chí đi chệch những mong muốn và đề xuất khá hợp lý của giới doanh nghiệp. Có hai vấn đề phải nói rõ ở đây: thứ nhất là Thông tư 122 là thông tư quản lý giá với nhiều mặt hàng trong diện bị quản lý dưới dạng đăng ký hoặc kê khai giá. Sữa (dạng bột, dành cho trẻ em dưới 6 tuổi) chỉ là một trong số các mặt hàng này. Nên không thể chỉ nhắm vào bài toán giải quyết vấn nạn doanh nghiệp tăng giá sữa vô tội vạ mà quên đi vấn đề kiểm soát giá của những mặt hàng khác cũng có ảnh hưởng rất lớn đến thị trường. Thực tế, khi giá thép tăng đột biến hồi tháng 4 vừa qua, Bộ Tài chính đã trực tiếp kiểm tra nhiều doanh nghiệp theo cách mà Thông tư 122 sẽ được làm trong thời gian tới. Nhưng kết quả chỉ xử phạt được vài trăm triệu đồng ở một số nơi với lý do không đăng ký giá bán. Do vậy, nếu Thông tư 122 được áp dụng vào đầu tháng 10, doanh nghiệp thép có những kê khai sổ sách đúng theo quy định, không bắt bẻ được thì việc họ có thể thu lợi hàng trăm lần so với giá thành sản xuất, Cục Quản lý giá làm được gì?

Hoặc như giá bán xăng đã dần thực hiện theo cơ chế thị trường nhưng khi giá xăng thế giới giảm mạnh và các doanh nghiệp trong nước có thể lãi 500 đồng/lít sau khi trừ đi các chi phí nhưng doanh nghiệp không giảm giá bán vì lý do muôn thuở là chưa đủ bù lỗ thì Cục Quản lý giá cũng đã có hành động bình ổn hợp lý nào đâu? Quan trọng nhất là tính khả thi của Thông tư 122 không cao vì bộ máy hành chính không thể nào kham nổi khối lượng công việc khổng lồ kê khai, đăng ký giá của hàng ngàn doanh nghiệp. (Xem thêm bài “Lúng túng chuyện giá” trên TBKTSG số ra ngày 11-3-2010).

Do vậy, những lúng lúng, rắc rối về Thông tư 122 không phải đến thời điểm này mới bộc lộ. Nó đã trở thành vấn đề quan ngại từ nhiều năm gần đây, khi mà cũng có Thông tư 104 để điều chỉnh giá cả 16 mặt hàng thiết yếu với rất nhiều quy định chi tiết nhưng thực tế không thể kiểm soát giá trên thị trường vì thị trường vận hành theo những quy luật của nó. Một mình Cục Quản lý giá không thể quản nổi sự đa dạng, phức tạp biến động hàng ngày.

Còn nói riêng về việc quản lý giá sữa, nếu Bộ Tài chính muốn quản lý chặt hơn giá tiêu dùng trên thị trường thì cũng phải phối hợp với Bộ Công Thương và các ngành liên quan dựng hàng rào kỹ thuật theo cách kiểm soát chặt chất lượng của các thành phần bổ sung trong sữa mà các hãng đăng ký, quảng cáo đánh vào tâm lý người tiêu dùng (vì đây là nguyên nhân chính dẫn đến tăng giá). Quá trình kiểm tra này vừa có câu trả lời chính xác, vừa làm nản lòng những nhà sản xuất, phân phối trục lợi trên giá bán.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Có thể bạn quan tâm

Tin mới