Chủ Nhật, 21/07/2024
35.6 C
Ho Chi Minh City

“Không vay tiền để theo đuổi những siêu dự án”

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

“Không vay tiền để theo đuổi những siêu dự án”

Ngọc Lan

Tại một lễ ký kết hiệp định vay vốn ODA. Ảnh:TL

(TBKTSG Online) – Bàn về việc sử dụng vốn ODA có chọn lọc và phải tăng cường giám sát ODA, Phó chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Quốc hội Lê Thị Nga nhấn mạnh việc không nên vay tiền ODA tràn lan để theo đuổi những siêu dự án.

Tại hội trường Quốc hội sáng ngày 30/10, khi thảo luận về tình hình kinh tế xã hội 2014-2015, một số đại biểu Quốc hội tiếp tục bày tỏ sự lo ngại về tình trạng nợ công đã ở mức đỉnh và mỗi một khoản vay đều góp phần làm tăng nợ công.

Chọn chủ đề về vay nợ ODA, bà Lê Thị Nga chỉ ra rằng: ODA là một phần rất quan trọng của đầu tư công và nợ công, lại tác động đến vị thế và uy tín quốc gia. Nhưng những năm qua, cả về pháp lý và thực tế, trách nhiệm giám sát của Quốc hội với nguồn vốn ODA chưa được coi trọng.

Theo phân tích của bà, ODA được điều chỉnh bởi Nghị định 38/2003/NĐ-CP và các quyết định của Thủ tướng, hướng dẫn của các bộ, ngành địa phương, nhưng đặc biệt nhất là được điều chỉnh bởi quy định của các nhà tài trợ.

“Các quy định trong nước phức tạp, phân tán, hiệu lực pháp lý thấp, lại vừa có khả năng thực hiện tùy tiện”, bà nói. Việc đảm bảo công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình trong Nghị định 38 mới chỉ mang tính tuyên ngôn mà chưa cụ thể hóa vào quy trình ODA, dẫn đến chưa ngăn nổi tình trạng xin-cho tại các dự án dùng vốn ODA. Đặc biệt, khung pháp lý về ODA bộc lộ hai điểm yếu rất cơ bản khác là Quốc hội – nơi chịu trách nhiệm cao nhất về nợ công, trong đó có ODA, và người dân – chủ thể đóng thuế trả nợ thì gần như đứng ngoài quy trình ODA.

Bà cho rằng, 20 năm qua, cả về mặt pháp lý cũng như trách nhiệm giám sát ODA của Quốc hội chưa được coi trọng. Cả hai cuộc giám sát ODA năm 1999 và 2006 đều do Ủy ban Đối ngoại (Quốc hội) thực hiện, mà lẽ ra việc này phải do Ủy ban Tài chính – ngân sách hoặc Ủy ban Kinh tế chủ trì. Rất nhiều vụ tham nhũng, tiêu cực liên quan đến ODA trong 10 năm qua nhưng việc sửa chữa những sai sót trong quy trình tiếp nhận và sử dụng ODA như Ủy ban đối ngoại kiến nghị lại chưa được thực hiện nghiêm.

Bà cho rằng, thời gian gần đây, Bộ Giao thông Vận tải và Bộ Công an đã có những hành động quyết liệt hơn trong việc ngăn chặn tham nhũng tại các dự án ODA. Song, tất cả các sai phạm về ODA diễn ra trong những năm qua lại do phía đối tác hoặc Chính phủ cấp ODA phát hiện ra.

“Đây là một nguyên nhân không nhỏ góp phần làm cho những bất cập, sai phạm tại các dự án ODA chậm được khắc phục, góp đẩy nợ công lên sát ngưỡng mất an toàn”, bà Nga nói.

Và đồng thời đề nghị Quốc hội tiến hành giám sát tối cao về ODA, chỉ ra những khiếm khuyết trong chính sách,  phân tích những mặt lợi và bất lợi mà ODA mang lại. Để từ đó đề xuất chiến lược sử dụng ODA có chọn lọc theo lộ trình giảm dần.

Bà chỉ ra rằng, điều đầu tiên để đảm bảo hiệu quả tiền vay là không ưu tiên một cách chung chung các dự án trong lĩnh vực kinh tế-xã hội vì đây là một trong những “lỗ” hút ODA rất tùy tiện. Tại điều 7, nghị định 38 ngoài việc quy định các dự án được vay ODA như trên, còn có các dự án thuộc “một số lĩnh vực khác”. Quy định như vậy dẫn đến cào bằng, thiếu trọng tâm, trọng điểm trong sử dụng đồng vốn. Nó tạo ra tâm lý trông chờ, ỷ lại cũng như không tập trung cao khi được sử dụng đồng vốn.

Do vậy, bà Lê Thị Nga yêu cầu trong việc lựa chọn dự án để đầu tư bằng vốn ODA thì “không theo đuổi những siêu dự án song cũng không vay để đầu tư các dự án nhỏ lẻ, tràn lan”. Điều quan trọng là phải hướng đến vay ODA rồi cho cả khu vực tư nhân, doanh nghiệp xuất khẩu vay lại nhằm kích thích cạnh tranh và tạo ra dòng tiền trả nợ hiệu quả.

Mời xem thêm:

Đắt như đồng vốn ODA

Vụ đưa hối lộ của JTC : Nhật đang điều tra, VN chưa có thông tin

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới