Chủ Nhật, 29/01/2023, 19:49
30 C
Ho Chi Minh City

Đặt báo in

Thông tin quảng cáo

Thông tin quảng cáo


“Nhà báo viết về nghề báo”

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

“Nhà báo viết về nghề báo”

Thư Hoài

(TBKTSG) – Quả thật có rất nhiều điều để viết về nghề của mình: những bài học kinh nghiệm từ thực tế, những thử thách và nỗ lực vượt qua, những điều tâm đắc, buồn vui trong nghề…

Trong cuốn sách Nhà báo viết về nghề báo do nhóm Thời báo Kinh tế Sài Gòn hợp tác với Nhà xuất bản Trẻ xuất bản vào dịp Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam (21-6) năm nay, các nhà báo của TBKTSG đã chia sẻ cùng đồng nghiệp và đông đảo bạn đọc những câu chuyện nghề thú vị, từ việc viết tin, khai thác số liệu… cho đến chuyện “bếp núc” tòa soạn.

Với nhà báo thì viết tin là việc chính yếu, đầu tiên. Thế nhưng viết sao cho hay, cho hợp với cách đọc của người Việt lại không đơn giản và đó là chuyện mà nhà báo Nguyễn Vạn Phú thảo luận, trao đổi kinh nghiệm (trong các bài Góc nhìn trong tin; Viết kiểu “Tây” hay “ta”…).

Với thể loại ký hay “đặc ký” (feature – như cách gọi của báo chí nước ngoài), nhà báo Sơn Tùng tìm cách xác định đâu là đặc điểm căn bản của nó, có gì khác với phóng sự (Feature có phải là “phóng sự”?).

Đi vào phong cách diễn đạt báo chí, việc sử dụng số liệu sao cho dễ tiếp nhận, làm cho những con số “biết nói” hoặc vấn đề viết đơn giản mà chuẩn xác, sử dụng tiếng mẹ đẻ sao cho trong sáng cũng được các tác giả Thục Đoan, Công Thắng… đề cập đến với nhiều dẫn chứng sinh động (Để những con số biết nói; Nhà báo, hãy yêu lấy tiếng Việt; Chuyện chữ nghĩa trên báo).

Riêng chuyện “bếp núc” tòa soạn, với hơn 20 năm làm công tác tòa soạn, nhà báo Đoàn Khắc Xuyên đã ghi lại những đúc kết của mình về chức năng, vai trò của một tòa soạn và những yêu cầu đối với người làm tòa soạn (Thầm lặng mà không thể thiếu).

Về kinh nghiệm viết báo nói chung, các nhà báo Minh Hùng, Huỳnh Kim đã ghi lại những bài học mà mình thu nhận được qua những chuyến đi tác nghiệp ở các hội nghị quốc tế hoặc từ sự nhắc nhở, dặn dò của các nhà báo giàu kinh nghiệm như Peter Pruefert, hoặc nhà văn nổi tiếng Sơn Nam… (Gõ cửa thế giới; Kỷ niệm nghề báo).

Nhưng Nhà báo viết về nghề báo còn là câu chuyện về vai trò của người làm báo trong xã hội, là tác động của báo chí đối với cộng đồng, là những suy gẫm vượt ra ngoài chuyện tác nghiệp. Và đó chính là nội dung thứ hai của cuốn sách này.

“Nghề báo là một nghề nhiều nguy hiểm” – điều khẳng định này không hề là cường điệu. Không chỉ nguy hiểm khi phải đối mặt với bom rơi đạn lạc ở những vùng xảy ra xung đột, chiến tranh hoặc những đe dọa của các thế lực đen mà nguy hiểm cả khi đứng trước sự cám dỗ của ảo tưởng về quyền lực và ngộ nhận về vai trò của mình. Nhiều khi nhà báo quên rằng báo chí là cơ quan ngôn luận chứ không phải là cơ quan quyền lực của Nhà nước và mình chỉ là người đưa tin, người thư ký của xã hội chứ không phải là quan tòa (Trần Hữu Quang – Khi báo chí bị kiện).

Cũng có những tờ báo và nhà báo dựng lên những huyền thoại: huyền thoại về người đầu tiên, huyền thoại về tính dự báo, huyền thoại phóng viên chiến trường, huyền thoại báo chí công dân… nhưng nhìn kỹ lại cũng chỉ là huyền thoại chứ không phải là sự thật – mà sự thật lại là tiêu chí cao nhất của báo chí và nhà báo (Trần Ngọc Châu – Thư gởi một đồng nghiệp trẻ – Huyền thoại về nghề).

Cho nên, để có thể làm tròn chức năng của người đưa tin trung thực, báo chí cần phải tỉnh táo, khách quan khi phản ánh thời sự, tránh cách nhìn phiến diện, một chiều (Nguyễn Vạn Phú – Những suy gẫm về nghề báo; Phạm Hữu Chương – Khách quan trong tường thuật tin tức). Đặc biệt, trong mối quan hệ báo chí – doanh nghiệp, để cải thiện tình trạng thiếu hiểu biết, thiếu tin tưởng lẫn nhau vốn bắt nguồn từ những nguyên nhân có tính lịch sử, từ sự non yếu trong bước phát triển của cả doanh nghiệp lẫn báo chí thì báo chí cần bước đi trước, cần tự sửa mình, tự trang bị những hiểu biết, đặt mình vào vị trí doanh nghiệp để thấu hiểu và thông cảm với những khó khăn của doanh nghiệp (Đoàn Khắc Xuyên – Báo chí và doanh nghiệp: ai bước đi trước?)…

Nhà báo viết về nghề báo – thực ra công việc này không phải là mới mẻ. Đã có những cuốn hồi ký, những sách cẩm nang về báo chí và nghề báo được biên soạn hoặc dịch thuật của nước ngoài. Ở cuốn sách này, nét riêng nổi bật chính là tính thực tiễn và sinh động trong nội dung các bài viết, là cách các tác giả soi lại chính mình và nghề nghiệp của mình, thẳng thắn và cởi mở.

Sách dày 200 trang, trình bày trang nhã, do Công ty Sách Phương Nam phát hành, giá bìa 39.000 đồng.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới