Chủ Nhật, 4/12/2022, 23:11
28 C
Ho Chi Minh City

Đặt báo in

Thông tin quảng cáo

Thông tin quảng cáo



Nobel hóa học 2013 cho mô hình hệ thống hóa học

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Nobel hóa học 2013 cho mô hình hệ thống hóa học

Kim Dung

Nobel hóa học 2013 cho mô hình hệ thống hóa học
Ba nhà khoa học nhận giải Nobel Hóa học 2013. Ảnh: Reuters

(TBKTSG Online) – Giải Nobel hóa học 2013 đã thuộc về công trình phát triển mô hình đa thang độ cho các hệ thống hóa học phức tạp. Ba nhà khoa học cùng chia giải thưởng cao quý này là Martin Karplus, Michael Levitt và Arieh Warshel.

Phản ứng hóa học diễn ra với tốc độ ánh sáng, một phần nhỏ của một phần nghìn giây, các electron nhảy giữa các hạt nhân nguyên tử, trốn nấp phía sau ánh mắt tò mò của các nhà khoa học. Hóa học cổ điển mất thời gian dài quan sát, nghiên cứu nhưng hầu như không vẽ được bản đồ từng bước nhỏ của quá trình. Các nhà khoa học đoạt giải Nobel Hóa học 2013 đã dùng máy tính vẽ bản đồ hoạt động bí ẩn của hóa chất. Những hiểu biết chi tiết về quá trình hóa học có thể làm tối ưu hóa các chất xúc tác, dược phẩm và pin mặt trời.

Công trình của 3 nhà khoa học là một đột phá, họ cố gắng giữ các công trình vật lý cổ điển của Newton bên cạnh các công trình vật lý lượng tử cơ bản khác trong quá trình nghiên cứu, trong khi trước đây các nhà hóa học thường chọn 1 trong 2 trường phái. Ba nhà khoa học đoạt giải đã chọn những ưu điểm của 2 trường phái và các phương pháp riêng để dùng cả vật lý cổ điển lẫn vật lý lượng tử nghiên cứu.

Martin Karplus là công dân Mỹ gốc Áo, sinh tại Vienna vào năm 1930. Ông lấy bằng tiến sĩ tại Đại học công nghệ Caifornia năm 1953. Hiện, ông là giáo sư tại Đại học Strasbourg (Pháp), giáo sư hóa học danh dự tại Đại học Harvard và Cambrigde, Mỹ.

Michael Levitt là công dân Mỹ và Israel, sinh tại Pretoria, Nam Phi, năm 1947. Ông lấy bằng tiến sĩ năm 1971 tại Đại học Cambridge, Anh. Ông hiện là giáo sư tại Trung tâm nghiên cứu ung thư trường Y Stanford, California, Mỹ.

Arieh Warshel là nhà khoa học người Mỹ gốc Israel, sinh năm 1940 tại Kibbutz Sde-Nahum, Israel. Ông lấy bằng tiến sĩ năm 1969 tại Viện khoa học Weizmann, Rehovot, Israel. Ông hiện là giáo sư đặc biệt tại Đại học Nam California, Mỹ.

Một số thông tin về giải Nobel Hóa học từ năm 1901-2012

104 giải Nobel hóa học được trao. Những năm không trao giải gồm: 1916, 1917, 1919, 1924, 1933, 1941 và 1942.

63 giải được trao cho cá nhân. 23 giải trao cho cặp đôi nhà khoa học. 18 giải trao cho nhóm nghiên cứu 3 người.

162 nhà khoa học được nhận giải, trong đó nhà khoa học người Anh Frederick Sanger được nhận giải 2 lần (1958 và 1980).

57 là số tuổi trung bình của các nhà khoa học nhận giải thưởng này.

35 là số tuổi nhỏ nhất của nhà khoa học nhận giải Nobel Hóa học, đó là Frédéric Joliot, nhận giải cùng vợ là Irène Joliot-Curie năm 1935.

85 là số tuổi cao nhất của nhà khoa học nhận giải, đó là John B. Fenn, nhận giải năm 2002.

Bốn nhà khoa học nữ vinh dự nhận giải Nobel Hóa học: Marie Curie (1911), Irène Joliot-Curie (1935), Dorothy Crowfoot Hodgkin (1964), Ada Yonath (2009).

Các gia đình đáng chú ý trong lịch sử trao giải Nobel Hóa học

Gia đình Curies là gia đình thành công nhất trong danh sách các nhà khoa học được nhận giải thưởng Nobel.  Vợ chồng Marie Curie và Pierre Curie nhận giải Nobel Vật lý năm 1903. Bản thân bà Marie Curie nhận giải Nobel 2 lần, 1 giải vật lý và 1 giải hóa học. Trong khi đó, con gái lớn của vợ chồng bà, Irène Joliot-Curie cùng chồng Frédéric Joliot nhận giải thưởng hóa học năm 1935. Con gái nhỏ của bà Marie Curie là Ève Curie có chồng là ông Henry R. Labouisse, được nhận giải Nobel Hòa bình với danh nghĩa là nhân viên của (UNICEF) năm 1965.

Ngoài ra, các gia đình khác có thành viên nhận giải Nobel Hóa học là gia đình nhà Euler với người cha là Hans von Euler-Chelpin nhận Nobel Hóa học năm 1929, còn con trai ông là Ulf von Euler nhận giải Nobel Y Sinh năm 1970. Gia đình nhà Kornberg với người cha là Arthur Kornberg, nhận giải Nobel Y Sinh năm 1959, còn người con là nhà khoa học Roger D. Kornberg, nhận giải Nobel Hóa học năm 2006.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới