Thứ Sáu, 9/12/2022, 13:30
30 C
Ho Chi Minh City

Đặt báo in

Thông tin quảng cáo

Thông tin quảng cáo



World Shine và mặt trái của chính sách

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

World Shine và mặt trái của chính sách

Tư Giang

World Shine và mặt trái của chính sách
Hầu hết bãi biển khu vực miền Trung đã được cấp phép xây dựng khu nghỉ dưỡng. Ảnh: KINH LUÂN

(TBKTSG) – “Chúng tôi quyết định dừng dự án, không triển khai nữa và tiến tới thu hồi”, Chủ tịch tỉnh Thừa Thiên – Huế, ông Nguyễn Văn Cao, khẳng định về số phận của dự án Khu du lịch nghỉ dưỡng quốc tế World Shine – Huế có vốn đầu tư 250 triệu đô la Mỹ của Công ty cổ phần Thế Diệu, thuộc Công ty TNHH World Shine, Hồng Kông.

Động thái khẩn trương của lãnh đạo Thừa Thiên – Huế là đáng ngạc nhiên vì trước đó, cả chủ tịch và bí thư tỉnh này đều khăng khăng “đủ cơ sở pháp lý” để cấp phép cho dự án này. Song, đó là kết quả của hàng loạt phản ứng, đặc biệt là từ lãnh đạo Đà Nẵng, và các tướng lĩnh quân đội về vị trí dự án trên hơn 200 héc ta ngay tại khu vực Cửa Khẻm – điểm vươn ra biển xa nhất của đèo Hải Vân. Nó bị quy là nhạy cảm về quốc phòng.

“Chính phủ đã chỉ đạo các bộ, ngành chức năng tham gia cùng địa phương nhanh chóng xem xét để rút ra bài học, báo cáo Thủ tướng Chính phủ”, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Nguyễn Văn Nên thông báo tại cuộc họp báo của Chính phủ đầu tuần này.

Nhưng, cũng cần phải thấy một điều, chính quyền Thừa Thiên – Huế đã làm đúng chức trách của mình khi cấp phép cho dự án này sau khi Chính phủ đã phân cấp cấp phép các dự án FDI cho địa phương từ năm 2006.

Trước, và sau dự án này, chính quyền Thừa Thiên – Huế, cũng như tất cả các chính quyền địa phương khác sẽ tiếp tục cấp phép cho các dự án FDI. Nhiều ý kiến của các đại biểu Quốc hội, hay của báo chí quy cho họ những lỗi như cho thuê “bàn thờ quốc gia”, hay “yết hầu quốc gia” là có phần cảm tính và đầy xúc cảm.

Chính quyền tỉnh này chắc chắn không bao giờ dám cấp phép cho bất kỳ một dự án nào ở vị trí này, nếu trước đó, khu Cửa Khẻm đã được đặt trong quy hoạch về quốc phòng, hay đã bị loại trừ trong quy hoạch du lịch quốc gia. Nếu các quy hoạch này có, mà họ vẫn cấp phép, thì họ rất đáng bị kỷ luật. Rất tiếc, các bản quy hoạch như thế hoặc chưa có, hoặc không đề cập về vị trí này.

Dù sao, một quyết định chưa có tiền lệ là ngừng dự án World Shine của chính quyền Thừa Thiên – Huế là cơ hội tốt để Chính phủ xem lại chính sách phân cấp.

Dù sao, một quyết định chưa có tiền lệ là ngừng dự án của chính quyền Thừa Thiên – Huế là cơ hội tốt để xem lại chính sách phân cấp. Rõ ràng, trước World Shine ở Thừa Thiên – Huế, đã có hàng loạt dự án FDI được chính quyền địa phương cấp phép đe dọa tới an ninh quốc gia, hay gây ô nhiễm môi trường, hay chiếm dụng nhiều đất đai, tiêu tốn nhiều năng lượng, phá vỡ hoàn toàn các quy hoạch ngành ở Việt Nam.

Đó là các dự án cho nước ngoài trồng rừng, mà nhiều đại biểu Quốc hội khóa 12 đã đặt vấn đề, hay dự án thép Formosa ở Hà Tĩnh có công suất lên tới hơn 20 triệu tấn/năm. Chưa nói đến việc ngành sản xuất thép trong nước sẽ khó mà tồn tại khi dự án này đi vào hoạt động, hoặc dự án này đang là mối quan ngại về quốc phòng mà dư luận đã phản ảnh. Còn hàng loạt dự án khác như lọc dầu, thép, các khu nghỉ dưỡng. “Không thể để con cháu mai sau phải xử lý các hậu quả mà ông cha để lại”, nguyên Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài Phan Hữu Thắng nói.

Thực ra, phân cấp quá đà đã từng được nhìn nhận lại. Nhân hội nghị 25 năm thu hút FDI đầu năm 2013, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã có dự thảo nghị quyết về thu hút FDI trong đó có việc cấp phép cho các dự án FDI sẽ phải tuân thủ quy trình chặt chẽ hơn. Những dự án có quy mô vốn đăng ký đầu tư mới từ 100 triệu đô la Mỹ trở lên, dự án sử dụng trên 5 héc ta đất đô thị… sẽ phải được bộ này “chủ trì, tổng hợp” trình Thủ tướng chấp nhận, thay vì được chính quyền địa phương cấp phép như từ năm 2006 đến nay.

Chuyên gia về FDI, Giáo sư Tiến sĩ Nguyễn Mại nhớ lại: “Trong hội nghị đó, Chính phủ định sửa về phân cấp thì ở dưới họ phản ứng ghê lắm. Thậm chí, lãnh đạo một địa phương nói thẳng, thôi, Chính phủ và Bộ Kế hoạch Đầu tư đừng bàn nữa. Bây giờ Chính phủ, bộ muốn lấy cái gì, muốn thu quyền gì thì cứ việc làm, địa phương chúng tôi phải chấp nhận thôi”. Ông Mại nói: “Chính phủ cho ra thì dễ mà thu về thì khó thế đấy”.

Trong vụ World Shine ở Huế, lãnh đạo Cục Đầu tư nước ngoài – cơ quan quản lý nhà nước trực tiếp về FDI – không lên tiếng bày tỏ thái độ, cũng giống cách họ phản ứng trước hàng loạt dự án mà dư luận quan tâm trước đây. Điều đó cho thấy vai trò ngày càng mờ nhạt của cục cũng như lãnh đạo cục này.

Chính quyền Thừa Thiên – Huế sẽ phải tính chuyện đền bù cho chủ dự án World Shine, đó là cái giá phải trả có thể nhìn thấy ngay được. Trong khi đó, còn rất nhiều dự án khác như trồng rừng, như luyện thép, lọc dầu, hay những khu trung tâm thương mại chiếm các vị trí đắc địa ở Móng Cái, ở Lạng Sơn được chính quyền bán cho các ông chủ Trung Quốc, liệu chúng có là gánh nặng cho các thế hệ tương lai do sai lầm của thế hệ hôm nay?

Một trong những vấn đề của việc phân cấp cho chính quyền địa phương được cấp phép đối với các dự án FDI là năng lực thẩm định mọi mặt của dự án. Mỗi khi có sự cố xảy ra người ta thường biện minh đó là do năng lực hạn chế của cán bộ cấp phép. Nhưng tại sao không đặt câu hỏi nếu không có năng lực, vì sao giao cho họ được quyền cấp phép. Và ngược lại, nếu có năng lực đầy đủ, vì sao sai phạm vẫn xảy ra? Đó chính là nghịch lý của việc phân cấp.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới