(KTSG) - Vụ Công ty cổ phần Đồ hộp Hạ Long (Halong Canfoco) dùng heo bệnh để chế biến thực phẩm đóng hộp bán ra thị trường thoạt nghe thì sốc nhưng lại không mới. Trong nhiều năm qua, thực phẩm bẩn, thực phẩm giả đã tràn lan đến mức người mua dù cảnh giác đến đâu cũng khó tránh vì những sản phẩm này tuy bẩn, giả nhưng lại có giấy tờ hợp lệ.
- Tổng giám đốc Công ty Đồ hộp Hạ Long bị bắt
- Khởi tố 9 bị can trong vụ đưa thịt heo nhiễm bệnh vào công ty Đồ hộp Hạ Long
- Cục An toàn thực phẩm vào cuộc kiểm tra vụ 18.000 chai tương ớt Chin-su bị thu hồi
Trong thời điểm bùng nổ “quả bom Hạ Long Canfoco” thì các vụ đại án liên quan đến an toàn thực phẩm cũng lần lượt đưa ra xét xử hoặc sắp xét xử. Đầu tiên là vụ án “Đưa - Nhận hối lộ” với 34 bị cáo làm người của Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế), trong đó có hai cựu cục trưởng, một cựu cục phó và nhiều trưởng phòng chuyên môn quản lý, giám sát, thanh tra... Theo cáo trạng, từ năm 2018-2025, họ đã nhận hối lộ tổng cộng hơn 106 tỉ đồng để cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm, giấy xác nhận quảng cáo các loại thực phẩm giả.
Nhờ sự nhắm mắt làm ngơ của “người gác cửa”, từ năm 2023 đến tháng 5-2025, Công ty Z Holding đã thành lập 26 công ty khác làm vỏ bọc để sản xuất 26 loại sữa, thực phẩm giả với tổng giá trị hơn 2.400 tỉ đồng. Vụ án này cũng đang được xét xử tại Tòa án Nhân dân thành phố Hà Nội cùng thời điểm với vụ án tại Cục An toàn thực phẩm. Cũng liên quan chặt chẽ đến hai vụ đại án trên và sắp đưa ra xét xử là vụ Công ty cổ phần Dược quốc tế Rance Pharma và Công ty cổ phần Dược dinh dưỡng Hacofood Group cùng với hàng chục công ty trong “hệ sinh thái” đã đưa ra thị trường 573 loại sản phẩm từ năm 2023 đến khi bị phát hiện hồi tháng 4-2025, thu lời 500 tỉ đồng.
Cuối cùng, để khép kín chuỗi thực phẩm giả nhưng hợp pháp ra thị trường là khâu kiểm nghiệm cũng được làm giả nốt. Từ năm 2020 đến khi bị bắt hồi tháng 4-2025, hai công ty gồm Công ty TNHH Khoa học TSL và Công ty cổ phần Khoa học Công nghệ Avatek đã phát hành hơn 220.000 phiếu kết quả thử nghiệm giả cho hơn 24.550 doanh nghiệp, cá nhân, thu lợi bất chính hơn 200 tỉ đồng. Các phiếu thử nghiệm giả này được dùng để hoàn thiện hồ sơ công bố sản phẩm tại Cục An toàn thực phẩm hoặc tự công bố sản phẩm. Avatek cũng chính là công ty cấp giấy kiểm nghiệm giả cho kẹo rau Kera trong vụ án liên quan Quang Linh Vlog, hoa hậu Thùy Tiên và sữa Hiup trong vụ án Công ty Z Holding.
Vụ án giấy kiểm nghiệm giả các phạm vi rất lớn, liên quan đến 655 tổ chức, cá nhân trung gian và hơn 24.550 doanh nghiệp, hộ kinh doanh sử dụng phiếu giả trên toàn quốc. Phiên tòa sơ thẩm dự kiến diễn ra từ ngày 16-1 đến ngày 2-2-2026 tại TAND TPHCM.
Chỉ riêng hai vụ án sữa và thực phẩm dinh dưỡng nói trên, trong nhiều năm qua đã có hàng chục tấn hàng giả là sữa và thực phẩm dinh dưỡng dành cho chế độ ăn đặc biệt đã được trẻ em, người già, người bệnh... tiêu thụ, trong khi họ chính là những người cần chế độ dinh dưỡng nghiêm ngặt để bảo đảm an toàn sức khỏe.
Trong một mê hồn trận hàng giả có đầy đủ giấy phép, từ phiếu kiểm nghiệm sản phẩm đến hồ sơ công bố sản phẩm, giấy phép đăng ký quảng cáo thì người tiêu dùng làm sao tránh mua phải hàng giả dù họ có cẩn thận đến đâu đi nữa. Khẩu hiệu “Hãy là người tiêu dùng thông minh” thật khó mà áp dụng trong bối cảnh như vậy.
