(KTSG Online) - Thị trường sẽ cần thêm thời gian để hoạt động đầu cơ lắng xuống, giá vàng dần ổn định và thiết lập mặt bằng mới trong bối cảnh các nền tảng hỗ trợ trong dài hạn vẫn còn, theo các chuyên gia.
- Cơn ‘địa chấn’ giá vàng liệu lặp lại kịch bản năm 2012?
- Giá vàng vượt 5.000 đô la/ounce khi nhà đầu tư ‘bắt đáy’
Giá vàng ở mức “đầu cơ cao” sau đợt tăng “cuồng nhiệt”
Leo thang liên tục từ đầu tháng 1, giá vàng thế giới đạt mốc 5.600 đô la Mỹ/ounce, chạm nhanh và vượt xa so với dự báo cả năm của các định chế tài chính toàn cầu. Trong bối cảnh này, các chuyên gia đánh giá trong ngắn hạn vàng vẫn có khả năng gặp áp lực điều chỉnh.
Cụ thể, theo ông Heng Koon How, Trưởng bộ phận Chiến lược Thị trường, Khối Nghiên cứu thị trường và Kinh tế toàn cầu, Ngân hàng UOB Singapore, cần lưu ý rủi ro về khả năng biến động tiếp diễn trong ngắn hạn, khi lượng vị thế đầu cơ quy mô lớn đã tích lũy trong giai đoạn giá tăng nóng gần đây, không thể loại trừ khả năng giá vàng tiếp tục chịu áp lực bán trong ngắn hạn từ nhóm nhà đầu tư nắm giữ vị thế mua đã trở nên đuối sức.
"Trong thời gian tới, thị trường sẽ cần thêm thời gian để hoạt động đầu cơ lắng xuống, qua đó giúp giá vàng dần ổn định và thiết lập mặt bằng mới”, ông Heng bình luận.
Lần điều chỉnh mạnh nhất của vàng gần đây là đợt bán tháo hôm 30-1 ở thị trường châu Á, kéo theo sau là các thị trường khác. Đà giảm kích hoạt khi các hoạt động phòng hộ giá đảo chiều (bán khi xu hướng giảm). Các hợp đồng tương lai vàng bị ảnh hưởng bởi yêu cầu ký quỹ (sàn COMEX nâng mức ký quỹ), nhiều nhà đầu tư buộc phải đóng vị thế khi không thể đáp ứng.
Theo ông Heng, đợt tăng giá vừa qua mang nhiều dấu hiệu của hoạt động đầu cơ “quá nóng”, là nguyên nhân chính khiến thị trường điều chỉnh mạnh, chứ chỉ là do các thông tin vĩ mô như việc đề cử vị trí Chủ tịch Cục dự trữ liên bang Mỹ (Fed), hay những căng thẳng địa chính trị.
Cụ thể, các đợt bán tháo là do kết hợp của nhiều yếu tố, từ vấn đề các nhịp biến động đảo chiều mạnh trong ngày với tần suất tăng; chênh lệch giá mua bán bị nới rộng; và xuất hiện sự lệch pha ngày càng lớn giữa giá hợp đồng tương lai ở các sàn lớn so với giá vàng giao ngay.
Mặt khác, tình trạng khan hiếm vàng vật chất đã được ghi nhận tại nhiều trung tâm giao dịch vàng lớn trên thế giới khi nhà đầu tư cá nhân ồ ạt tham gia, góp phần đẩy hoạt động mua vào lên mức “cuồng nhiệt”. Mức tăng của tổng vị thế mở trên thị trường hợp đồng tương lai vàng tại sàn COMEX, cũng như khối lượng giao dịch của quỹ ETF vàng GLD trên sàn NYSE là chưa từng có tiền lệ.
Ngoài ra, tại thị trường Trung Quốc cũng xuất hiện thông tin liên quan đến nguy cơ lừa đảo và đổ vỡ của một số mô hình đầu tư vàng. Truyền thông địa phương đưa tin về việc cơ quan chức năng Trung Quốc siết chặt quản lý, bao gồm cả việc đình chỉ giao dịch của nhiều mô hình đầu tư vàng.
Diễn biến này làm dấy lên lo ngại rằng đợt tăng mạnh của giá vàng có thể đã đạt đến mức độ mang tính đầu cơ cao, đặc biệt khi lượng vàng nắm giữ theo chứng quyền trên sàn SHFE và dòng vốn vào các quỹ ETF vàng tại Trung Quốc đã tăng vọt trong những tuần gần đây. “Các biện pháp siết chặt của cơ quan chức năng Trung Quốc cùng với việc đóng cửa một số quỹ đã bắt đầu làm thu hẹp nhu cầu vàng trong ngắn hạn”, theo ông Heng.
Giá vàng trên đà phục hồi
Đã có nhiều phân tích và đánh giá lại sau đợt tăng mạnh và cú lao dốc sâu của giá vàng vào cuối tháng 1. Khởi đầu năm 2026 ở mức trên 4.300 USD/ounce, giá vàng đã tăng mạnh lên gần 5.600 đô vào ngày 28-1, trước khi ghi nhận đợt bán tháo dữ dội gần 10% vào ngày 30-1, có thời điểm lao dốc về vùng 4.400, rồi nay lại phục hồi trên mức 5.000.
Trong bối cảnh biến động hai chiều cực mạnh này, mức biến động kỳ vọng của vàng đã tăng lên trên 30%, cao hơn đáng kể so với giai đoạn khủng hoảng Covid-19, dù vẫn thấp hơn các mức cực đoan từng ghi nhận trong thời kỳ khủng hoảng tài chính toàn cầu (GFC), theo UOB Singapore.
Tuy nhiên về dài hạn, hầu hết các định chế tài chính quốc tế đều duy trì giá vàng tích cực. UOB Singapore dự báo giá vàng lần lượt đạt mức 4.800 đô la/ounce trong quí 1, 5.000 trong quí 2 và cuối quí 4 có thể lên đến 5.400. Con số dự báo được điều chỉnh tăng lên khoảng 400 đô la so với lần trước.
Lý do giải thích việc tăng mức giá dự báo, ông Heng cho rằng nhu cầu nắm giữ vàng với vai trò tài sản trú ẩn an toàn và công cụ đa dạng hóa danh mục của các nhóm nhà đầu tư chủ chốt trong dài hạn vẫn không thay đổi.
Các ngân hàng trung ương trên toàn cầu, đặc biệt tại các thị trường mới nổi và châu Á, tiếp tục tập trung gia tăng tỷ trọng phân bổ chiến lược vào vàng; vẫn được dự báo sẽ tiếp tục mua ròng với quy mô lớn và duy trì vai trò là nguồn cầu quan trọng trên thị trường.
Tương tự, các nhà đầu tư tổ chức vẫn cần gia tăng tỷ trọng vàng trong danh mục nhằm bù đắp cho rủi ro gia tăng đối với đồng đô la trong bối cảnh lo ngại ngày càng lớn về xu hướng phi đô la hóa và nguy cơ suy giảm giá trị đồng tiền.
“Bối cảnh địa chính trị khó lường cùng với gánh nặng tài khóa toàn cầu gia tăng tiếp tục củng cố vai trò hàng đầu của vàng như một tài sản trú ẩn an toàn. Điều này giúp phòng ngừa rủi ro ngày càng tăng từ trái phiếu Kho bạc Mỹ cũng như các trái phiếu chính phủ chuẩn của các nền kinh tế phát triển khác trong dài hạn”, ông Heng bình luận.
Bình luận tương tự trong cuộc họp báo gần đây, ông Shaokai Fan, Giám đốc khu vực châu Á - Thái Bình Dương (không bao gồm Trung Quốc) kiêm Giám đốc Ngân hàng Trung ương toàn cầu tại Hội đồng Vàng thế giới (WGC), đánh giá vàng vẫn sẽ là tài sản trú ẩn an toàn và công cụ cân bằng danh mục của nhiều nhà đầu tư, trong bối cảnh trật tự toàn cầu có nhiều "đứt gãy”.
Sự biến động lớn của giá vàng gần đây dẫn đến lo ngại của nhiều người về khả năng "lập đỉnh" trong năm nay. Nhìn lại lịch sử cho thấy giai đoạn biến động mạnh gần đây là vào năm 2012, thị trường cũng đồng thời đạt mức đỉnh cao trung hạn khi đó. Tuy nhiên, theo ông Shaokai, thị trường vàng đang ở trong một bối cảnh rất khác.
“Đúng là trong những ngày gần đây, chúng ta đã chứng kiến những biến động giá khá bất thường, cả theo chiều tăng lẫn giảm, nhưng những yếu tố nền tảng cho việc nắm giữ vàng vẫn còn hiện hữu. Đó là tình trạng bất ổn địa chính trị, xu hướng lãi suất giảm và những lo ngại về tính độc lập của các ngân hàng trung ương. Tôi không cho rằng những yếu tố này sẽ sớm biến mất trong thời gian tới”, ông Shaokai bình luận.
Một vấn đề khác mà đại diện WGC nhấn mạnh thêm, thị trường hiện nay đã có nhiều thành viên mua bán hơn, thay vì chủ yếu bị chi phối bởi các nhà đầu tư phương Tây như giai đoạn trước.
Hiện nhu cầu đầu tư vàng đang là động lực chính dẫn dắt thị trường, bao gồm cả kênh Quỹ hoán đổi danh mục (ETF) và vàng vật chất. Thống kê cho thấy lượng vàng nắm giữ thông qua các quỹ ETF toàn cầu đã chạm mức kỷ lục 4,025 tấn, với dòng vốn chảy vào đạt giá trị 89 tỉ đô la Mỹ.
