(KTSG Online) - Trong bối cảnh nền kinh tế đang khát vốn để phục hồi, yêu cầu giảm lãi suất cho vay trở thành một mệnh lệnh cấp thiết. Tuy nhiên, đằng sau những con số niêm yết là một bức tranh phức tạp về cấu trúc nội tại của hệ thống ngân hàng mà không phải ai cũng thấu hiểu.
- TPHCM tăng tốc giải ngân gần 148.000 tỉ đồng vốn đầu tư công
- Ngân hàng top đầu cấp vốn lưu động cho doanh nghiệp SME thuộc ngành kinh tế trọng điểm
Những dữ liệu mới nhất tính đến quí 1-2026 đã phơi bày một nghịch lý đáng lo ngại: trong khi tín dụng toàn hệ thống tăng trưởng mạnh mẽ ở mức 3,18%, thì huy động vốn từ dân cư và tổ chức chỉ nhích nhẹ 0,55%.
Sự lệch pha gấp gần 6 lần này đang đặt các nhà điều hành và lãnh đạo ngân hàng vào một bài toán cân não về việc duy trì sự cân bằng giữa hỗ trợ doanh nghiệp và đảm bảo an toàn hệ thống.
Áp lực thanh khoản không phải là hiện tượng nhất thời mà là kết quả của một giai đoạn dài tín dụng tăng trưởng nóng hơn huy động. Khi nguồn vốn từ thị trường dân cư không đủ đáp ứng, áp lực lập tức lan tỏa sang thị trường liên ngân hàng, khiến lãi suất qua đêm có thời điểm vọt lên mức 12%.
Mặc dù Ngân hàng Nhà nước đã rất tích cực điều tiết thông qua việc bơm ròng hàng trăm ngàn tỉ đồng qua kênh thị trường mở (OMO), nhưng đây chỉ là chiếc van giảm áp ngắn hạn, không thể thay thế cho nguồn vốn huy động ổn định.
Để giữ chân khách hàng và đảm bảo tỷ lệ an toàn vốn, nhiều ngân hàng nhỏ phải đối mặt với chi phí vốn thực tế tăng cao, làm thu hẹp biên lãi ròng (NIM) và trực tiếp đe dọa đến khả năng trích lập dự phòng rủi ro. Bài toán mô phỏng cũng chỉ ra rằng, việc giảm lãi suất thực chất sẽ cực kỳ khó khăn nếu các ngân hàng vẫn phải cạnh tranh ngầm để thu hút tiền gửi.
Để hiểu rõ hơn về cơ chế vận hành của dòng tiền, các kịch bản mô phỏng chi tiết tác động của lãi suất và những dự báo về sức khỏe hệ thống ngân hàng Việt Nam trong thời gian tới, kính mời độc giả đọc bài viết đầy đủ tại đây.
