Bánh canh tép nước cốt dừa
Nguyên Lan
(TBKTSG Online) - Ở các tỉnh miền Tây có một món ăn rất dân dã là bánh canh mặn. Không "sang" như bánh canh giò heo ở Sài Gòn, món này được nấu với tép và nước cốt dừa. Người đồng bằng vốn rất giản dị, chẳng phải dài dòng là bánh canh tép nước cốt dừa mà kêu tên bánh canh mặn để phân biệt với bánh canh ngọt có cùng cách nấu nhưng lại theo khẩu vị ngọt.
Món ăn dân dã nhưng nấu thì cũng lắm công phu. Mẹ tôi thường phải ngâm gạo vài tiếng đồng hồ cho hạt gạo nở ra rồi mới xay. Xay gạo xong, mẹ cho gạo vào cái bao vải, đặt bộ cối xay thật nặng lên trên để ép lấy bột. Rồi lại đem nhào nặn cho đến khi bột vừa đủ độ dẻo mới đem cắt thành sợi. Tôi thích nhất là được ngồi xem mẹ cắt bánh canh. Mẹ chọn sẵn cái chai thủy tinh có thân dài và rửa sạch sẽ, dát lên thân chai từng miếng bột thật đều, không quá dày cũng không quá mỏng để sợi bánh canh được dễ ăn.
 |
| Bánh canh tép nước cốt dừa. Ảnh: Nguyên Lan |
Đợi nước sôi lên, mẹ dùng dây cung để cắt. Dây cung được chuẩn bị sẵn, làm từ đoạn tre được vót trơn láng, cột hai đầu vào sợi dây như một cái cung. Bàn tay mẹ thoăn thoắt trước đôi mắt tròn xoe của hai chị em tôi. Từng sợi bột được dây cung tách ra thật đều nhau như được máy cắt và rơi vào nồi nước sôi, chìm một lát rồi từ từ nổi lên. Thích nhất là lúc còn dư một ít bột, mẹ cho hai chị em cắt thử. Bàn tay vụng về của tôi cắt lúc to lúc nhỏ, mà mãi mới ra được một sợi. Mẹ cười âu yếm: “Còn phải tập nhiều nữa nhe chưa!”.
Khi sợi bột đã chín mềm, mẹ cho tép vào rồi nêm nếm. Vị ngọt của tép đồng ở quê làm cho món bánh canh ngon và thơm hơn. Nấu bánh canh ngọt thì không cho tép, nấu bằng đường mía và nêm ngọt hơn. Dù bánh canh mặn hay ngọt đều không thể thiếu một thứ đặc biệt là nước cốt dừa. Ở miền Tây hầu hết các món ăn đều có nước cốt dừa. Vị beo béo đặc trưng của nước cốt dừa làm tăng vị ngon của món ăn. Bánh canh đã chín, mẹ múc ra từng tô, chị em tôi phụ mẹ cho hành lá và tiêu vào. Thế là cả nhà cùng thưởng thức những tô bánh canh nóng hổi, vừa thơm mùi nước cốt dừa, vừa ấm vị tiêu lại vừa nhiều màu sắc. Thật là ấm áp!
Bánh canh mặn là món ăn thân quen thường gặp và có lẽ chỉ có ở miền Tây thôi. Ngày đầu lên thành phố, vô quán thấy đề trên thực đơn món bánh canh, tôi gọi ngay ra một tô, ai dè không phải bánh canh mặn mà mình muốn ăn. Rồi sau bao năm, vô bao nhiêu quán bánh canh ở khắp Sài Gòn, tôi vẫn không thấy chỗ nào bán món ăn ngày xưa ấy.
Nhiều lúc có cảm giác thèm quá, chỉ biết tự tay đi chợ, vào bếp để nấu. Sợi bánh canh đã được cắt sẵn và bán ngoài chợ, nhưng không ngon, không dẻo như sợi bột được mẹ công phu nhào nặn. Con tép không được bắt từ đồng ruộng quê mình nên có cảm giác không ngọt. Và có lẽ món bánh canh không đặc sắc vì không có hình ảnh năm xưa mẹ ngồi bên bếp lửa vừa đút từng cây củi vào lò để giữ nước sôi đều và liên tục vừa cầm dây cung xắt nhanh thoăn thoắt. Món ăn không thể thiếu hương vị tình cảm quê nhà.
