(KTSG Online) - Mặc dù Việt Nam đã tham gia tới 20 hiệp định thương mại tự do (FTA) với các đối tác toàn cầu, một thực trạng đáng suy ngẫm là tỷ lệ các doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) nội địa tận dụng được các ưu đãi thuế quan vẫn còn rất khiêm tốn.
- Doanh nghiệp công nghệ Việt trong kỷ nguyên AI: người tham gia hay người nắm giữ giá trị?
- Doanh nghiệp sẽ tự in tem điện tử rượu, thuốc lá từ năm 2027
Những con số thống kê cho thấy một khoảng cách lớn giữa kỳ vọng và thực tế: tỷ lệ tận dụng ưu đãi thuế quan tại các FTA thế hệ mới như CPTPP chỉ đạt 8,8% sau sáu năm có hiệu lực, và với RCEP con số này thậm chí chỉ ở mức 1,83% vào năm 2024.
Đáng chú ý, tỷ lệ doanh nghiệp nhỏ tham gia xuất khẩu trực tiếp của Việt Nam hiện đang ở mức thấp nhất trong khu vực ASEAN, phản ánh việc nhóm đối tượng này đang gặp nhiều bất lợi và dễ bị bỏ lại phía sau trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế.
Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này không chỉ nằm ở quy mô nguồn lực hạn chế mà còn do những rào cản chi phí cố định quá lớn để gia nhập thị trường. DNNVV thường xuyên phải đối mặt với rủi ro pháp lý, thiếu hụt kiến thức về thị trường quốc tế và đặc biệt là gánh nặng từ chi phí logistics tại Việt Nam - vốn có thể chiếm tới 21% GDP, cao hơn hầu hết các quốc gia tương đương trong khu vực.
Bên cạnh đó, những trục trặc từ hệ thống thủ tục hành chính điện tử trong việc cấp giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) cũng vô hình trung làm tăng chi phí tuân thủ, khiến lợi ích từ ưu đãi thuế quan đôi khi không đủ bù đắp cho những chi phí thực tế mà doanh nghiệp phải gánh chịu.
Để “vượt rào” thành công, sự thay đổi cần đến từ nỗ lực tự thân của doanh nghiệp lẫn sự hỗ trợ chiến lược từ phía Nhà nước. Về phía doanh nghiệp, bên cạnh tinh thần “dám nghĩ, dám làm”, việc tận dụng sự linh hoạt và khả năng đổi mới sáng tạo là chìa khóa để xây dựng các sản phẩm độc đáo, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế.
Để tìm hiểu chi tiết hơn về các số liệu phân tích và lộ trình giải pháp giúp doanh nghiệp bứt phá trong bối cảnh hội nhập, mời quý độc giả đọc bài viết đầy đủ tại đây.
