(KTSG) - Từ đầu năm đến nay xe bán tải - dòng xe chủ lực trong vận chuyển hàng hóa nhỏ gọn trong đô thị - liên tiếp chịu cảnh “lên bờ xuống ruộng” do các quy định thay đổi. Mới đây, hy vọng xóa thân phận “hồn Trương Ba da hàng thịt” của dòng xe này lại được đưa ra, nhưng chưa rõ có thực hiện đến nơi đến chốn hay không?
- Hà Nội bỏ lệnh cấm xe bán tải vào nội đô giờ cao điểm
- Xe bán tải vào nội đô Hà Nội chịu loạt hạn chế như xe tải
Cuối tuần qua, Cục Đăng kiểm Việt Nam đã kiến nghị Bộ Xây dựng và Chính phủ sửa đổi quy định để ô tô tải pickup và xe tải van có khối lượng toàn bộ đến 3,5 tấn được xem như ô tô con. Cơ quan đăng kiểm cũng kiến nghị Bộ Xây dựng có văn bản yêu cầu các tỉnh, thành phố tạo điều kiện cho hai loại xe này được phép lưu thông như ô tô con(1).
Trước năm 2024, xe bán tải được xem như xe con trong mọi quy định giao thông. Mọi việc chỉ phức tạp từ khi Bộ Giao thông Vận tải (cũ - nay là Bộ Xây dựng) ban hành Quy chuẩn 41/2024 phân loại xe bán tải thành hai dòng: ô tô con pickup và ô tô tải pickup. Dòng xe pickup có chữ “tải” phải tuân thủ mọi hạn chế vào đường cấm, giờ cấm như các loại xe tải khác.
Rối hơn nữa khi đầu năm 2026 UBND thành phố Hà Nội ban hành Quyết định 01, trong đó có quy định xe tải pickup chỉ được chạy vào nội đô từ 21 giờ đến 6 giờ sáng. Ba tháng sau, Sở Xây dựng Hà Nội đã đề xuất sửa đổi Quyết định 01 cho phép xe bán tải được lưu thông như ô tô con do có khối lượng và kích thước tương tự ô tô con, không lớn đến mức gây ùn tắc giao thông trên địa bàn thành phố trong khung giờ cao điểm(2).
Trên thực tế, ai cũng thấy rõ ràng là kích thước của xe bán tải không phải là kềnh càng so với nhiều loại xe SUV, MPV cỡ lớn phổ biến ở Việt Nam, thậm chí chiều rộng còn nhỏ hơn một chút. Cụ thể, kích thước dài x rộng tính bằng mi li mét của bán tải Ford Ranger là 5.370 x 1.918, chỉ tương đương các dòng xe ô tô con như KIA Carnival (5.155 x 1.995), Land Rover Defender (5.018 x 2.008), Volkswagen Viloran (5.346 x 1.976), Toyota Sedona 5.115 x 1.985), Honda Odyssey (5.215 x 1.994).
Oái oăm nhất trường hợp chiếc xe “con cóc” Chevrolet Spark Duo Van có kích thước bé xíu (3.610 x 1.597) nhưng vẫn được “xếp chung mâm” với xe tải và chịu mọi hạn chế như xe tải theo quy định của Quy chuẩn 41/2024.
Những kiến nghị của Sở Xây dựng Hà Nội và Cục Đăng kiểm Việt Nam dựa trên cơ sở thực tế là kích thước và tải trọng của các dòng xe bán tải, xe tải van là phù hợp với thực tế. Hai dòng xe này xét về kích thước và mức độ phát thải chỉ bằng ô tô con nhưng lại bị xem như xe tải, thật chẳng khác nào “hồn Trương Ba da hàng thịt”.
Bản chất việc phân loại các dòng xe nói trên về mặt kỹ thuật chỉ nên dùng để quy định niên hạn sử dụng và tính thuế cho phù hợp, không nên áp luôn cái khung quy định cho xe tải vào khiến bao nhiêu doanh nghiệp khốn đốn vì chẳng biết chở hàng hóa vào nội thành bằng cách nào.
Dù chưa xử phạt nhưng “án treo” vẫn còn nguyên, chủ xe vẫn có thể bị phạt vì họ chạy xe tải vào đường cấm, giờ cấm. Chỉ có áp dụng đề xuất của Cục Đăng kiểm mới “trả tự do” cho xe bán tải như trước 2024.
(1) https://vnexpress.net/de-xuat-cho-xe-ban-tai-den-3-5-tan-luu-thong-nhu-oto-con-5082516.html
(2) https://thesaigontimes.vn/ban-hanh-quyet-dinh-can-dua-tren-so-lieu-va-co-so-khoa-hoc/
