(KTSG Online) - Giá vàng thế giới đang trải qua giai đoạn biến động mạnh nhất trong nhiều năm. Chỉ trong vài phiên giao dịch, giá kim loại quý này có thể biến động hàng trăm đô la Mỹ, khiến thị trường liên tục đảo chiều khó lường.
- Các ngân hàng trung ương tăng tốc mua vàng
- Nghịch lý thị trường vàng 2026: Vàng soán ngôi trái phiếu Mỹ
Chiến sự Trung Đông, nguy cơ lạm phát quay trở lại cùng chính sách lãi suất của Mỹ đang tạo ra những lực kéo trái chiều, khiến xu hướng giá vàng trở nên khó đoán hơn bao giờ hết.
Sau khi lập đỉnh gần 5.600 đô la Mỹ/ounce hồi cuối tháng 1, giá vàng hiện lùi về quanh 4.500-4.600 đô la Mỹ/ounce, tương đương mức điều chỉnh khoảng 17-18%. Trong phiên ngày 5-5, vàng giao ngay nhích nhẹ nhờ nhu cầu trú ẩn trước căng thẳng Trung Đông và bế tắc trong đàm phán Mỹ - Iran.
Dù đã giảm mạnh so với đỉnh, vàng vẫn cao hơn đáng kể so với đầu năm 2025. Điều này cho thấy thị trường chưa bước vào xu hướng giảm dài hạn mà đang bị kéo căng giữa lạm phát, địa chính trị và kỳ vọng lãi suất của Mỹ.
Vàng bị “xé đôi” giữa lạm phát và lãi suất
Nguyên nhân lớn nhất khiến giá vàng liên tục biến động là thị trường đang chịu tác động từ hai lực kéo trái chiều.
Ở chiều hỗ trợ, vàng vẫn được xem là tài sản trú ẩn trước bất ổn địa chính trị và rủi ro lạm phát toàn cầu. Xung đột kéo dài tại Trung Đông, đặc biệt tình trạng gián đoạn vận tải qua eo biển Hormuz, đã đẩy giá năng lượng tăng mạnh và làm dấy lên lo ngại lạm phát quay trở lại.
Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), vàng thường hưởng lợi trong các giai đoạn bất ổn và lạm phát cao. Các ngân hàng trung ương hiện cũng tăng mua vàng với tốc độ chưa từng thấy. Dữ liệu của WGC cho thấy lượng mua năm ngoái đạt 863 tấn, gần gấp đôi mức trung bình của thập niên trước.
Nhiều chuyên gia cho rằng, xu hướng đa dạng hóa dự trữ ngoại hối và giảm phụ thuộc vào đồng đô la Mỹ cũng đang thúc đẩy nhu cầu tích lũy vàng. Một số nền kinh tế mới nổi gần đây đẩy mạnh giao dịch bằng đồng nội tệ, khiến vàng tiếp tục được xem là tài sản bảo toàn giá trị chiến lược.
Ngoài ra, nhu cầu vàng vật chất tại châu Á và dòng vốn vào các quỹ ETF vàng vẫn duy trì tích cực.
Tuy nhiên, chính áp lực lạm phát lại tạo ra lực cản với vàng. Giá năng lượng tăng khiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể phải duy trì lãi suất cao lâu hơn. Khi lợi suất trái phiếu và đồng đô la Mỹ tăng mạnh, dòng tiền thường chuyển sang các tài sản có lợi suất hấp dẫn hơn.
Đây là bất lợi với vàng vì kim loại quý không tạo ra dòng tiền. Đồng đô la Mỹ mạnh lên cũng khiến vàng trở nên đắt đỏ hơn với nhà đầu tư quốc tế. Sự đối đầu giữa nhu cầu trú ẩn và áp lực lãi suất đang khiến giá vàng liên tục đảo chiều.
Đám đông chốt lời, “tay chơi lớn” tranh thủ tích lũy
Một yếu tố khác khiến giá vàng khó lường là sự trái ngược giữa tâm lý nhà đầu tư cá nhân và động thái của các tổ chức lớn.
Sau giai đoạn tăng mạnh trong năm 2025 và đầu 2026, nhiều nhà đầu tư nhỏ lẻ bắt đầu mất kiên nhẫn khi thị trường liên tục rung lắc. Những nhịp giảm sâu khiến tâm lý chốt lời lan rộng, kéo vàng nhiều lần lao dốc rồi bật tăng trở lại.
Giới phân tích đánh giá, thị trường vàng hiện phản ứng rất mạnh với phát ngôn của Fed, dữ liệu kinh tế Mỹ và diễn biến địa chính trị làm cho biến động ngắn hạn ngày càng khó đoán.
Tuy nhiên, phía sau các đợt bán tháo của nhà đầu tư cá nhân, nhiều tổ chức tài chính lớn lại đang âm thầm gia tăng tích lũy.
Theo WGC và ngân hàng UBS, các ngân hàng trung ương tiếp tục mua vàng đều đặn, trong khi dòng vốn vào các quỹ ETF vẫn duy trì tích cực bất chấp thị trường rung lắc mạnh.
Điều này cho thấy nhiều “tay chơi lớn” vẫn tin các yếu tố hỗ trợ vàng dài hạn chưa thay đổi. Với họ, vàng không chỉ là tài sản trú ẩn mà còn là công cụ bảo toàn giá trị trong bối cảnh nợ công toàn cầu tăng nhanh và niềm tin vào tiền pháp định bị thử thách.
Kịch bản nào đang chờ giá vàng?
Triển vọng giá vàng thời gian tới được cho là sẽ phụ thuộc lớn vào diễn biến địa chính trị tại Trung Đông và chính sách lãi suất của Mỹ.
Kịch bản tích cực với vàng có thể xuất hiện nếu căng thẳng hạ nhiệt, giá năng lượng ổn định trở lại và Fed bắt đầu giảm lãi suất. Khi đó, đồng đô la Mỹ và lợi suất trái phiếu Mỹ nhiều khả năng suy yếu, giúp dòng tiền quay trở lại các tài sản trú ẩn như vàng.
Goldman Sachs vẫn giữ mục tiêu giá vàng cuối năm 2026 quanh 5.400 đô la Mỹ/ounce. Trong khi đó, UBS dự báo vàng có thể lên vùng 5.900-6.200 đô la Mỹ/ounce nhờ lực mua từ ngân hàng trung ương và nhu cầu đầu tư chưa suy yếu.
Trong khi đó, bà Natasha Kaneva, Trưởng bộ phận chiến lược hàng hóa toàn cầu tại JP.Morgan, nhận định đà tăng của vàng sẽ không diễn ra theo đường thẳng nhưng các yếu tố thúc đẩy giá vàng đi lên vẫn chưa kết thúc.
Theo đó, xu hướng các ngân hàng trung ương và nhà đầu tư tăng nắm giữ vàng còn kéo dài trong nhiều năm tới.
Tổ chức này dự báo giá vàng trung bình cuối năm 2026 có thể ở mức 5.000-5.055 đô la Mỹ/ounce và cao hơn nếu nhu cầu từ các tổ chức tài chính tiếp tục mạnh.
Nhiều chuyên gia cho rằng, nợ công toàn cầu tăng nhanh đang khiến các ngân hàng trung ương khó duy trì lãi suất cao trong thời gian dài. Nếu kinh tế chậm lại hoặc nguy cơ suy thoái xuất hiện, họ có thể phải quay lại nới lỏng tiền tệ, qua đó hỗ trợ giá vàng.
Tuy vậy, rủi ro giảm giá trong ngắn hạn vẫn còn. Trường hợp xung đột Trung Đông kéo dài và giá dầu tiếp tục tăng, lạm phát có thể neo cao lâu hơn, buộc Fed duy trì lãi suất cao, gây áp lực lên vàng.
Một số chuyên gia cũng cảnh báo các nền kinh tế mới nổi có thể phải bán bớt vàng dự trữ để chi trả chi phí năng lượng, làm nguồn cung trên thị trường tăng lên.
Sự giằng co giữa các yếu tố hỗ trợ và rủi ro khiến vàng trở thành một trong những thị trường khó dự báo nhất hiện nay, dù giá vẫn đang ở vùng cao kỷ lục.
Theo WGC, Bloomberg, Kitco
